Ֆրանսիան ասում է, որ Եվրահանձնաժողովը չունի «մանդատ»՝ մասնակցելու Խաղաղության խորհրդի նիստին, քանի որ Բրյուսելը շարունակում է անհնազանդ լինել։
Միջերկրածովյան հարցերով եվրահանձնակատար Դուբրավկա Շուիցա։
Արտաքին գործերի նախարար Ժան-Նոել Բարոն ասում է, որ հանձնաժողովը «երբեք չպետք է մասնակցեր» հինգշաբթի օրը Վաշինգտոնում կայացած նիստին, քանի որ հանձնակատար Շուիցան չուներ «մանդատ» Եվրամիության առաջնորդներից։
Ֆրանսիայի կառավարությունը քննադատել է Եվրոպական հանձնաժողովին Միջերկրածովյան հարցերով հանձնակատար Դուբրավկա Շուիցային հինգշաբթի օրը ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի Խաղաղության խորհրդի առաջին պաշտոնական նիստին որպես դիտորդ ուղարկելու որոշման համար՝ ասելով, որ նա «մանդատ» չունի։
«Եվրոպական հանձնաժողովը երբեք չպետք է մասնակցեր այսօր Վաշինգտոնում կայացած «Խաղաղության խորհրդի» նիստին, քանի որ այն մանդատ չէր ստացել ԵՄ խորհրդից», – գրել է արտաքին գործերի նախարար Ժան-Նոել Բարոն X սոցիալական հարթակում։
««Խաղաղության խորհրդի» կողմից բարձրացված օրինական քաղաքական հարցերից զատ, հանձնաժողովը պետք է մանրակրկիտ հարգի եվրոպական օրենսդրությունը և ինստիտուցիոնալ հավասարակշռությունը բոլոր հանգամանքներում», – հավելել է նա։
Իր մեկնաբանություններում ֆրանսիացի նախարար Բարոն ենթադրել է, որ հանձնաժողովը գերազանցել է իր լիազորությունները՝ արտաքին քաղաքականության ոլորտում որոշումներ կայացնելով առանց անդամ պետությունների հաստատման։
Հինգշաբթի օրը Ֆրանսիայի արտաքին գործերի նախարարության խոսնակ Պասկալ Կոնֆավրոն Փարիզում լրագրողներին ասել էր, որ հանձնակատար Շուիցան «պետք է բացատրություն տա վերադառնալիս»։
Ֆրանսիան, Բելգիայի, Իսպանիայի, Իռլանդիայի, Սլովենիայի, Շվեդիայի և Պորտուգալիայի հետ միասին, առարկություններ էին ներկայացրել Շուիցայի՝ Վաշինգտոնում կայացած հանդիպմանը մասնակցելու վերաբերյալ՝ չորեքշաբթի օրը դեսպանների փակ դռնով հանդիպման ժամանակ՝ զգուշացնելով, որ նրա ներկայությունը կարող է մեկնաբանվել որպես վիճահարույց մարմնի կոլեկտիվ հավանություն։
Խորհրդի կանոնադրությունը, որը որևէ հղում չի անում Ղազային, լայնորեն քննադատվել է իր գլոբալ մանդատի համար, որը, կարծես թե, նպատակ ունի փոխարինել ՄԱԿ-ին, և Թրամփին՝ որպես ցմահ նախագահի, լայն լիազորություններ վստահելու համար։
ԵՄ դիվանագիտական մարմնի կողմից մշակված և Euronews-ի կողմից տեսած ոչ պաշտոնական փաստաթուղթը մի շարք իրավական մտահոգություններ է առաջացնում Խորհրդի կանոնադրության շուրջ, այդ թվում՝ այն մասին, թե ինչպես է «ԵՄ իրավական կարգի ինքնավարությունը հակադրվում նախագահի ձեռքում լիազորությունների կենտրոնացմանը»՝ հղում անելով Թրամփին։
«Խաղաղության խորհուրդը պետք է վերակենտրոնանա Գազայի իրավիճակի վրա», – հինգշաբթի օրը հայտարարել է նաև Արտաքին գործերի նախարարության խոսնակ Կոնֆավրոն՝ հավելելով, որ «քանի դեռ (Խորհրդի) պարամետրերի վերաբերյալ անորոշություն կա, Ֆրանսիան չի կարող մասնակցել»։
Սլովենիայի արտաքին գործերի նախարար Տանյա Ֆայոնը հինգշաբթի օրը նույնպես հայտարարել է, որ իր կառավարությունը «վերապահումներ» ունի Շուիցայի մասնակցության վերաբերյալ՝ ենթադրելով, որ հանձնակատարը լիազորություններ չունի ԵՄ արտաքին քաղաքականության նկատմամբ, որը վարվում է անդամ պետությունների կողմից համաձայնեցված միաձայն դիրքորոշումների հիման վրա։
Միևնույն ժամանակ, ԵՄ գործադիր մարմինը հինգշաբթի օրը մնացել է անհնազանդ՝ պաշտպանելով Շուիցայի մասնակցությունը որպես ԵՄ-ի ջանքերի կենտրոնական գործոն՝ նպաստելու Ղազայի հետպատերազմյան վերականգնմանը և վերակառուցմանը։
«Մեր մասնակցությունը պետք է դիտարկել Ղազայում հրադադարի պահպանման մեր երկարատև հանձնառության, ինչպես նաև Գազայի վերականգնման և վերակառուցման միջազգային ջանքերին մասնակցելու մեր հանձնառության համատեքստում», – ասել է ԵՄ գործադիր մարմնի խոսնակը։
«Մենք իսկապես կարծում ենք, որ պետք է լինենք բանակցությունների սեղանի շուրջ, հակառակ դեպքում մենք պարզապես կլինենք վճարող, այլ ոչ թե խաղացող» Ղազայի ապագա վերականգնման գործում, հավելել է խոսնակը։
ԵՄ-ն պաղեստինյան ժողովրդին մարդասիրական օգնության ամենամեծ դոնորն է՝ 2023 թվականի հոկտեմբերի 7-ին Իսրայելի և Համասի միջև պատերազմի սկսվելուց ի վեր այդ տարածքներին ընդհանուր առմամբ 1.65 միլիարդ եվրո ներդրումով։
Հանձնաժողովի խոսնակը նաև ընդգծել է, որ ԵՄ 27 անդամ պետություններից մինչև 14-ը դիվանագիտական ներկայացուցիչ են ուղարկել հինգշաբթի օրվա հանդիպմանը, ինչը հստակ ազդանշան է այն մասին, որ կառավարությունները չեն ցանկանում մեկուսացվել Ղազայի հետպատերազմյան ապագայի վերաբերյալ բանակցություններից։
Աճում է բացասական արձագանքը
Այնուամենայնիվ, երկրների մեծ մասը նախընտրում է ուղարկել դիվանագետ կամ պետական ծառայող, մինչդեռ հանձնաժողովը ուղարկում է քաղաքական ներկայացուցիչ, ինչը, դիվանագետների խոսքով, մի քանի մայրաքաղաքներում անհարմար դրության մեջ է գցել։
ԵՄ պաշտոնյան, անանուն մնալու պայմանով, հաստատել է, որ Շուիցան չի պլանավորել միջամտել հինգշաբթի օրը ավելի ուշ կայանալիք հանդիպմանը՝ հանձնաժողովի դիրքորոշումը արտահայտելու համար։
Պաշտոնյան հավելել է, որ իր ներկայությունը միջոց էր խուսափելու Ղազայի վերականգնման խորհրդի ծրագրերից լիովին բացառվելուց։
Հանձնաժողովն ինքը շարունակում է պնդել, որ չի միանա խորհրդին որպես անդամ՝ վկայակոչելով դրա շրջանակի, կառավարման և ՄԱԿ-ի կանոնադրության հետ «համատեղելիության» վերաբերյալ կասկածներ։
Հունգարիան և Բուլղարիան միակ ԵՄ երկրներն են, որոնք ցանկություն են հայտնել ընդգրկվել խորհրդում որպես մշտական անդամներ: Սակայն 14 երկիր, այդ թվում՝ Գերմանիան, Իտալիան, Նիդեռլանդները և Լեհաստանը, այդ ժամանակվանից ի վեր դիվանագիտական ներկայացուցիչ են ուղարկել՝ հինգշաբթի օրվա նիստը դիտարկելու համար։
Շուիցայի մասնակցությունը նաև զայրույթ է առաջացրել Եվրախորհրդարանի պատգամավորների շրջանում: Եվրախորհրդարանի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի անդամ, ֆրանսիացի Եվրախորհրդարանի անդամ Նատալի Լուազոն կասկածի տակ է դրել «մանդատը», որը թույլ է տալիս Շուիցային միանալ Վաշինգտոնում կայանալիք նիստին։
«Ե՞րբվանից է հանձնաժողովը որոշում կայացնում այս տեսակի հարցերի վերաբերյալ անդամ պետությունների մեջքի ետևում: Նա ստիպված կլինի արագ բացատրություններ տալ», – գրել է Լուազոն X-ում։
Ձախ կենտրոնամետ սոցիալիստները և կենտրոնամետ «Renew Europe»-ը նույնպես հայտարարություններ են տարածել՝ կոչ անելով հանձնաժողովին բացատրել որոշումը։
«ՄԱԿ-ը անտեսող և ավտոկրատական ազդեցությունը խրախուսող մարմնի օրինականացումը հակասում է ԵՄ սկզբունքներին», – ասել է «Renew Europe» խումբը։
Մինչդեռ «Ձախերը» այս քայլը որակել են որպես «Թրամփի առջև ծնկի իջնելու անպարկեշտ արարք»։

Բաց մի թողեք
Կապիտալի շուկաներ անփորձների համար. Ի՞նչ են փորձում անել ԵՄ առաջնորդները
«Հիշե՛ք, որ Պուտինը ՊԱԿ-ի սպա է». Ուկրաինայի նախկին առաջնորդը վախենում է, որ Ռուսաստանը խաղում է Զելենսկու հետ
ԵՄ-ն «չի խուսափի» Ռուսաստանի նկատմամբ նոր պատժամիջոցներից, եթե G7-ի դաշնակիցները չկարողանան համաձայնության գալ