Իրանի առաջնորդ Խամենեին սպանվել է շաբաթ առավոտյան Թեհրանի վրա ԱՄՆ-Իսրայելի համատեղ հարվածների արդյունքում, ըստ իսրայելական պաշտոնյաների և բազմաթիվ լրատվամիջոցների հաղորդագրությունների։
Իրանի առաջնորդ այաթոլլա Ալի Խամենեին սպանվել է շաբաթ առավոտյան Թեհրանի վրա հարվածների արդյունքում, ըստ բազմաթիվ ամերիկյան և իսրայելական պաշտոնյաների և իսրայելական ու միջազգային լրատվամիջոցների հաղորդագրությունների։
Խամենեիի մարմնի լուսանկարը ցույց է տրվել Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուին, այն բանից հետո, երբ այն հանվել է նրա նստավայրի ավերակներից՝ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի կողմից հարվածներից հետո, հաղորդել է Channel 12-ը շաբաթ երեկոյան։
Բացի այդ, իսրայելցի բարձրաստիճան պաշտոնյան նույն տեղեկատվությունը կիսվել է միջազգային լրատվամիջոցների հետ։
Լուրը տարածվել է այն բանից հետո, երբ Նեթանյահուն շաբաթ երեկոյան հայտարարել է, որ կան «շատ նշաններ», որ Խամենեին մահացել է։
«Այսօր առավոտյան հզոր անակնկալ հարվածի արդյունքում Թեհրանի սրտում ոչնչացվել է բռնակալ Ալի Խամենեիի ամրոցը… և կան բազմաթիվ նշաններ, որ այս բռնակալը այլևս կենդանի չէ», – ասել է Նեթանյահուն հեռուստատեսային հայտարարության մեջ։
Շաբաթ երեկոյան NBC-ի հետ հեռախոսազրույցում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփն ասել է, որ «մենք կարծում ենք», որ Խամենեիի մահվան մասին հաղորդագրությունները «ճիշտ են», և NBC-ին և ABC News-ին ասել է, որ Իրանի բարձրագույն ղեկավարության «մեծ մասը» այլևս չկա։
«Մենք ամեն ինչ չգիտենք, բայց մեծ մասը գիտենք», – ABC-ին ասել է Թրամփը։ «Այն մարդիկ, ովքեր բոլոր որոշումներն են կայացնում, նրանց մեծ մասը այլևս չկա»։
Հարցին, թե ով կարող է ստանձնել Թեհրանի ղեկը, ԱՄՆ նախագահը պատասխանել է. «Ես չգիտեմ, բայց որոշ պահի նրանք կզանգահարեն ինձ՝ հարցնելու, թե ում կցանկանայի»։
«Ես մի փոքր սարկաստիկ եմ, երբ դա ասում եմ», – հավելել է Թրամփը։
Իսրայելական բանակը հայտնել է, որ հարվածների ժամանակ զոհվել են նաև Իրանի յոթ բարձրաստիճան պաշտոնյաներ, այդ թվում՝ Իրանի հեղափոխական պահապանների կորպուսի (IRGC) ղեկավար, գեներալ Մոհամմադ Պակպուրը։
Զոհվածների թվում են Խամենեիի ավագ խորհրդական Ալի Շամխանին և պաշտպանության նախարար Ազիզ Նասիրզադեն, հեռուստատեսային հայտարարության մեջ ասել է Իսրայելի բանակի խոսնակ, բրիգադի գեներալ Էֆի Դեֆրինը, որը ցույց է տվել սպանվածներից մի քանիսի լուսանկարները։
Միևնույն ժամանակ, ականատեսները շաբաթ օրը հայտնել են, որ Թեհրանի որոշ հատվածներում բարձր ծափահարություններ են հնչել, և բնակիչները դուրս են եկել իրենց պատուհանների մոտ՝ ծափահարելու և տոնական երաժշտություն նվագելու Խամենեիի մահվան մասին հաղորդագրություններից հետո։
Տոնակատարությունները սկսվել են տեղական ժամանակով ժամը 23:00-ից (Կենտրոնական ժամանակով ժամը 20:00-ից կարճ ժամանակ անց, ըստ բազմաթիվ ականատեսների և ձայնագրությունների։
Հարվածները Թեհրանին դրդել են հրթիռային հարվածներ արձակել, որը մարդկանց ստիպել է փախչել Մերձավոր Արևելքի քաղաքներում՝ ապաստան փնտրելով, իսկ շաբաթ երեկոյան անօդաչու թռչող սարքերը հարվածել են Բահրեյնի և ԱՄԷ-ի քաղաքացիական թիրախներին։
1989 թվականին Խամենեին դարձել է Իրանի այաթոլլա՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության հիմնադիր Ռուհոլլա Խոմեյնիի մահից հետո։
Խամենեին կարևոր դեր է խաղացել 1979 թվականի հեղափոխության ժամանակ շահ Մոհամմադ Ռեզա Փեհլավիին տապալած շարժման մեջ։
86-ամյա Խամենեին Իրանի գերագույն հրամանատարն է և ունի վերջնական խոսքը բոլոր քաղաքական և կրոնական հարցերում։
ԱՄՆ-ի և ԵՄ-ի խիստ պատժամիջոցների տակ գտնվող Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսը (IRGC) որը համարվում է Թեհրանի ռեժիմի ռազմական հենասյունը, անմիջականորեն հաշվետու է նրան։
Խամենեին ղեկավարել է Իրանում ցուցարարների դեմ նախորդ ճնշումները։ Վերջերս նա հայտարարել է, որ Իրանը պատրաստ է հակահարված տալ ցանկացած ամերիկյան հարձակման։
Շաբաթ օրը առաջին հարվածներից մեկը տեղի է ունեցել Թեհրանում Խամենեիի գրասենյակի մոտ։ Անմիջապես պարզ չէ, թե որտեղ էր Խամենեին այդ պահին, քանի որ նա օրեր շարունակ չէր երևացել։
Թեհրանի պետական լրատվամիջոցները հերքել են Խամենեիի մահվան մասին լուրը՝ հղում անելով նրա գրասենյակին մոտ կանգնած աղբյուրներին և պնդելով, որ նա շարունակում է «հաստատակամորեն ղեկավարել իշխանությունը»։ Շաբաթ օրը ավելի վաղ արտգործնախարար Աբբաս Արաղչին հայտարարել էր, որ Խամենեին կենդանի է, «որքան ես գիտեմ»։
Բաց մի թողեք
Եվրոպան արձագանքում է ԱՄՆ-ի և Իսրայելի կողմից Իրանի վրա հարձակմանը, քանի որ ռազմական գործողությունը տարածվում է ավելի լայն տարածաշրջանում
Հայերը եւ ազգային ինքնորոշման վախը
Ֆոն դեր Լայենը մեկնաբանել է Իրանում ստեղծված իրավիճակը