06/04/2025

Իսրայելի վարչապետը կառավարում է թյուրքական աշխարհը, ով է հովանավորում

Իսրայելի վարչապետի գրասենյակը հաղորդագրություն է տարածել, որ Բենիամին Նաթանյահուն տիկնոջ՝ Սառայի հետ, քառօրյա աշխատանքային այցով մեկնել է Հունգարիա:

Թուրքական մամուլն արձանագրում է, որ Հունգարիան Հռոմի ստատուտի կողմ է և ֆորմալ առումով «պարտավոր է ձերբակալել» Նաթանյահուին, քանի որ Միջազգային քրեական դատարանը դեռևս անցյալ տարի Իսրայելի վարչապետին ճանաչել է «ռազմական հանցագործ»: Հունգարիայի արտաքին գործերի նախարար Սիարտոն հայտարարել է, որ քննարկվում է Հռոմի ստատուտին երկրի անդամակցությունը կասեցնելու հարցը:

Ըստ տարածված տեղեկատվության՝ Բուդապեշտի Ֆերենց Լիստի անվան օդանավակայանում Իսրայելի վարչապետին և տիկնոջը դիմավորել է Հունգարիայի պաշտպանության նախարար Քրիշտոֆ Սալայի-Բոբրովնիցկին:

«Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նաթանյահու, բարի գալուստ Բուդապեշտ»- սոցիալական ցանցում գրառում է կատարել Հունգարիայի պաշտպանության նախարարը: Նախատեսված է, որ Նաթանյահուն բանակցություններ կվարի ինչպես Հունգարիայի վարչապետ Վիկտոր Օրբանի, այնպես էլ նախագահ Տամաշ Շույոկի հետ:

Իսրայելական աղբյուրները հայտնում են, որ հունգարական կողմը նաև հանգստյան ծրագիր ունի՝ զբոսանք Դանուբի վրա, այցելություն պատմամշակութային տեսարժան վայրեր:

Անշուշտ, երկրի համար բավական բարդ իրավիճակում, երբ Գազայում մարտերը շարունակվում են, վարչապետ Նաթանյահուն Բուդապեշտի գեղեցկությամբ հիանալու համար չէ, որ չորս օրով մեկնել է Հունգարիա:

Ուշագրավ է, որ տառացիորեն երեք օր առաջ Նաթանյահուն Երուսաղեմի նստավայրում ընդունել է Հունաստանի վարչապետ Միցոտակիսին, քննարկվել է նաև անվտանգության ոլորտում համագործակցության հեռանկարը: Աթենք վերադառնալով՝ Միցոտակիսը խորհրդարանին հայտնել է առաջիկա մի քանի տարիներին պաշտպանության նպատակներով շուրջ 25 միլիարդ եվրո հատկացումների ծրագրի մասին: Հունաստանը, մասնավորապես, մտադիր է ստեղծել «Աքիլեսի վահան» անվանված՝ արդիական ՀՕՊ համակարգ:

Տարածաշրջանի միակ երկիրը, որի հետ Հունաստանը չլուծված խնդիրներ ունի, Թուրքիան է: Աթենքն «Աքիլեսի վահան» է ստեղծում մի իրավիճակում, երբ Թուրքիան հայտարարել է հինգերորդ սերնդի ազգային KAAN կործանիչի սերիական արտադրություն սկսելու մասին: Իսրայելական ՀՕՊ համակարգերն աշխարհում լավագույններից մեկն են համարվում: Բացառված չէ, որ հունական ՀՕՊ «վահանը» ստեղծվում է Իսրայելի հետ պայմանավորվածությունների հաշվարկով:

Ինչ վերաբերում է Հունգարիային, ապա այն եվրոպական միակ երկիրն է, որ դիտորդի կարգավիճակով անդամակցում է Թուրքական պետությունների կազմակերպությանը: Վարչապետ Օրբանին է պատկանում այն միտքը, որ թուրքական աշխարհը Դանուբից ձգվում է մինչև Չինաստան:

Չնայած փորձագետների մեծամասնության կասկածներին, որ իրականում թուրք-իսրայելական հակասություններ չկան, Սիրիայում և առհասարակ Մերձավոր Արևելքում առկա իրողությունները և միտումները, կարծես, վկայում են, որ Իսրայելը և Թուրքիան լրջագույն մրցակցության մեջ են:

Հարցերի ի՞նչ շրջանակ և դիվանագիտական ի՞նչ «նոտայով» են քննարկելու Նաթանյահուն և Օրբանը, բնականաբար, լայն հրապարակայնացման չեն տրվի: Կարելի է ենթադրել, որ Իսրայելի վարչապետը փորձելու է Օրբանի օգնությամբ հակակշռել Եվրամիության «անտիսեմիտիզմը»: Ի տարբերություն Միացյալ Նահանգների՝ Եվրամիությունը թեև ՀԱՄԱՍ-ը ճանաչում է ահաբեկչական խմբավորում, բայց և Նաթանյահուին քննադատում է Գազայում «անհամաչափ ուժի կիրառման» համար:

Կարելի է ենթադրել, որ Նաթանյահուն կշոշափի նաև Հունգարիա-Թուրքիա հարաբերությունների հարցը: Վիկտոր Օրբանը հայտնի է Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հետ մտերմությամբ, ինչպես նաև սերտ կապեր ունի Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի հետ:

Խնդիրն այն է, թե Իսրայելի վարչապետը փորձում է Հունգարիային «թուրքական աշխարհից հեռացնե՞լ», թե՞ նրա միջնորդությամբ Էրդողանի հետ պայմանավորվածությունների հասնել:

Translate »