25 տարվա բանակցություններից հետո Մերկոսուրի գործարքը բյուրեղացրել է ԵՄ դաշինքի ներսում առկա տարաձայնությունները

ԵՄ-ն վիճելի առևտրային համաձայնագիր է կնքել Մերկոսուրի երկրների հետ, համարում են ոմանք։

25 տարվա բանակցություններից հետո ԵՄ-ն շաբաթ օրը ստորագրեց ԵՄ-Մերկոսուր առևտրային համաձայնագիրը՝ ստեղծելով 700 միլիոն բնակչություն ունեցող ազատ առևտրի գոտի։ Սակայն վավերացումը դեռևս սպասվում է, և Եվրախորհրդարանը պատրաստվում է բուռն քննարկման։

ԵՄ ղեկավար Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը շաբաթ օրը ողջունեց «արդար առևտրի ընտրությունը մաքսատուրքերի փոխարեն», քանի որ եվրոպական դաշինքը Հարավային Ամերիկայի Մերկոսուրի երկրների հետ ստորագրեց խոշոր առևտրային համաձայնագիր, որը մշակվել է 25 տարի։

«Մենք ընտրում ենք արդար առևտուրը մաքսատուրքերի փոխարեն, մենք ընտրում ենք արդյունավետ երկարաժամկետ գործընկերություն մեկուսացման փոխարեն», – ասաց ֆոն դեր Լեյենը Պարագվայի Ասունսյոն քաղաքում կայացած արարողության ժամանակ։

Եվրոպական խորհրդի ղեկավար Անտոնիո Կոստան ասաց, որ համաձայնագիրը «ուղղորդում է ազատ առևտրի պաշտպանության ուղերձ՝ հիմնված կանոնների, բազմակողմանիության և միջազգային իրավունքի պաշտպանության մասին՝ որպես երկրների և տարածաշրջանների միջև հարաբերությունների հիմք»։

Նա ասաց, որ դա հակադրվում է «առևտրի օգտագործումը որպես աշխարհաքաղաքական զենք»։

25 տարի բանակցված Մերկոսուրի համաձայնագիրը կստեղծի մոտավորապես 700 միլիոն բնակչություն ունեցող ազատ առևտրի գոտի՝ աստիճանաբար վերացնելով արդյունաբերության, ծառայությունների և գյուղատնտեսության ոլորտներում սակագների մոտ 90%-ը: Եվրոպական հանձնաժողովը գնահատում է, որ ԵՄ ընկերությունները տարեկան ավելի քան 4 միլիարդ եվրո կխնայեն մաքսային տուրքերից: Մերկոսուրի երկրները նաև պարտավորվել են բացել իրենց պետական ​​գնումների շուկաները եվրոպական ընկերությունների համար նույն պայմաններով, ինչ ներքին մրցակիցները։

Գործարքը նախատեսում է 344 «աշխարհագրական նշումների» ճանաչում՝ պաշտպանելով եվրոպական արտադրանքը իմիտացիայից, և նաև նախատեսված է կարևորագույն հանքանյութերի մատակարարումն ապահովելու համար՝ նվազեցնելով ԵՄ-ի կախվածությունը Չինաստանից։

Գործարքը բյուրեղացրել է դաշինքի ներսում առկա տարաձայնությունները։

Աջակիցները՝ Գերմանիայի և Իսպանիայի գլխավորությամբ, պնդում են, որ ԵՄ-ն նոր առևտրային կապերի կարիք ունի, քանի որ ԱՄՆ-ն փակում է իր շուկան, իսկ Չինաստանը վարում է ավելի ու ավելի ագրեսիվ առևտրային քաղաքականություն: Ֆրանսիայի գլխավորած հակառակորդները պնդում են, որ գործարքը սպառնում է եվրոպացի ֆերմերներին՝ նրանց ենթարկելով լատինաամերիկյան ներմուծման անարդար մրցակցության։

Գնդակը Եվրախորհրդարանի դաշտում է

Վերջիվերջո, Փարիզը չկարողացավ հավաքել արգելափակող փոքրամասնություն՝ ստորագրումը կանխելու համար, վերջին րոպեին կորցնելով Իտալիայի վճռական աջակցությունը։ Հռոմը աջակցեց գործարքին՝ 2028 թվականից իր ֆերմերների համար ֆինանսավորում և պարարտանյութերի վրա ԵՄ-ի սահմանային ածխածնային հարկից ազատում ապահովելուց հետո։

Համաձայնագրին դեմ լինելով՝ Ֆրանսիան ապահովեց պաշտպանիչ կետ, որը թույլ է տալիս վերականգնել մաքսատուրքերը, եթե Մերկոսուրից ներմուծումը զգայուն ոլորտներում աճի ավելի քան 5%-ով։

Գործարքը նաև սահմանափակում է հիմնական գյուղատնտեսական արտադրանքի մաքսատուրային ազատ մուտքը։ Տարեկան տավարի մսի ներմուծումը կսահմանափակվի 99,000 տոննայով՝ 7.5% նվազեցված մաքսատուրքով, որը համարժեք է ԵՄ արտադրության 1.5%-ին։ Թռչնամսի ներմուծումը կսահմանափակվի տարեկան 180,000 տոննայով կամ ԵՄ արտադրանքի 1.3%-ով։

Հանձնաժողովի գնահատականների համաձայն՝ ԵՄ-ից Մերկոսուրի երկրներ արտահանումը, կանխատեսվում է, մինչև 2040 թվականը կաճի 39%-ով (48.7 միլիարդ եվրո), մինչդեռ Լատինական Ամերիկայից ներմուծումը կաճի 16.9%-ով (8.9 միլիարդ եվրո)։

Այնուամենայնիվ, ինչպես անցյալ շաբաթ X-ում գրել էր Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը, «համաձայնագրի ստորագրումը պատմության ավարտը չէ»։

Գործարքն այժմ ստորագրված լինելով՝ գնդակը Եվրախորհրդարանի դաշտում է։ Վավերացման համար անհրաժեշտ է օրենսդիրների համաձայնությունը, և Եվրախորհրդարանի պատգամավորները շարունակում են բաժանվել հիմնականում ազգային պատկանելության հիման վրա, նույնիսկ այն դեպքում, երբ կողմնակիցները հույս ունեն, որ ԵՄ կառավարությունների աջակցությունը կազդի չկողմնորոշված ​​գործընկերների վրա։

Հակառակորդները պատրաստվում են ստուգել այդ աջակցությունը արդեն հաջորդ շաբաթ, երբ օրենսդիրները քվեարկեն բանաձևի շուրջ, որը կոչ է անում վիճարկել համաձայնագիրը ԵՄ բարձրագույն դատարանում։