Երկրի Հոգեբանական պաշտպանության գործակալության ղեկավարը POLITICO-ին հայտնել է, որ X-ի, TikTok-ի և Facebook-ի նման հարթակները պետք է ավելին անեն՝ պայքարելու Ռուսաստանի ստի մեքենայի դեմ։
ՍՏՈԿՀՈԼՄ — Ռուսաստանը սպառնալիք է ներկայացնում Եվրոպայի խոշորագույն ժողովրդավարական երկրներում սպասվող ընտրությունների համար, և սոցիալական ցանցերի հարթակները պետք է «ուժեղացնեն» պայքարը Մոսկվայի բոտերի ցանցերի դեմ. այս մասին զգուշացրել է ապատեղեկատվության դեմ պայքարի գծով Շվեդիայի պատասխանատուն։
Շվեդիայի Հոգեբանական պաշտպանության գործակալության գլխավոր տնօրեն Մագնուս Հյորթը նշել է, որ ընտրությունները «հնարավորություն» են Վլադիմիր Պուտինի տեղեկատվական պատերազմի մեքենայի համար՝ փորձելու բևեռացնել և պառակտել եվրոպական հասարակությունները։
Նա հավելել է, որ Կրեմլի հիմնական նպատակն է՝ ստիպել ընտրողներին կասկածի տակ դնել Կիևին գումար և զենք ուղարկելու քաղաքականության նպատակահարմարությունը՝ տարածելով կեղծ պատմություններ ուկրաինական կոռուպցիայի և այլ չարաշահումների մասին։
Հյորթը և նրա թիմը չեն կարծում, թե Մոսկվան թիրախավորում է կիրակի օրը Շվեդիայում կայանալիք համընդհանուր ընտրությունները. մասամբ այն պատճառով, որ երկիրը մեծապես միասնական է Ուկրաինային աջակցելու քաղաքականության հարցում։
Փոխարենը, նրա խոսքով, Ռուսաստանը թիրախավորում է ավելի ազդեցիկ երկրներ, որտեղ ընտրություններ են սպասվում, այդ թվում՝ Գերմանիայի տարածաշրջանային ընտրությունները և Ֆրանսիայի նախագահական քարոզարշավը. այնտեղ Մոսկվայի նկատմամբ համակրանք ունեցող ծայրահեղ աջ կուսակցությունները կարող են հաջողության հասնել։
«Մեր գնահատմամբ՝ Ռուսաստանն առաջնահերթություն է տալիս այլ ընտրությունների, այլ երկրների, Եվրոպայի ավելի խոշոր երկրների», – ասել է Հյորթը։ «Գերմանիայում սպասվում են տարածաշրջանային և տեղական մակարդակի ընտրություններ», – հավելել է նա։ «Հաջորդ տարի Ֆրանսիայում նախագահական ընտրություններ են»։
Հյորթի այս հայտարարությունը հաջորդել է Գերմանիայում ընտրողների վրա ազդելու Ռուսաստանի փորձերի մասին զգուշացումներին, ինչպես նաև Շվեդիայի կիրակնօրյա ընտրություններից առաջ ծայր Ֆրանսիայում Մարին Լը Պենը, ում «Ազգային միավորում» կուսակցությունը նախկինում քննադատության էր ենթարկվել Ռուսաստանի հանդեպ համակրանք ցուցաբերելու համար, առաջատարն է հասարակական կարծիքի հարցումներում՝ ընդառաջ հաջորդ տարի կայանալիք նախագահական ընտրություններին։
Վերջին տարիներին Ռուսաստանի աջակցությունը վայելող դերակատարները Շվեդիան թիրախավորել են ապատեղեկատվության և ազդեցության գործողությունների միջոցով, այդ թվում՝ երկրի՝ ՆԱՏՕ-ին անդամակցելու նախապատրաստական փուլում։ Հյորթը նշել է, որ ցանկանում է, որ սոցիալական մեդիայի հարթակներն ավելին անեն՝ չեզոքացնելու համար ավտոմատացված հաշիվների այն ցանցերը, որոնք տարածում են օտարերկրյա ապատեղեկատվություն և իրականացնում ազդեցության արշավներ։
Պատասխանելով այն հարցին, թե արդյոք գոհ է Meta-ի, TikTok-ի և X-ի նման ընկերությունների՝ խնդրի լուծմանն ուղղված ջանքերից՝ Հյորթն ասել է. «Հարթակների՞ մասով։ Ոչ, կարծում եմ՝ հարթակները պետք է ավելին անեն՝ դրանք բոտային ցանցերից մաքուր պահելու համար։ Այնպես որ, բարելավման տեղ կա»։
Սոցիալական մեդիայի հսկաներն ունեն իրենց «օրակարգը», որը «գումար վաստակելն է», ասել է նա։ «Մենք այլ օրակարգ ունենք։ Մենք ցանկանում ենք ազատվել մեր ժողովրդավարական համակարգերը թիրախավորող բոտային ցանցերից։ Իհարկե, նրանք ևս չեն ցանկանում դրանք տեսնել իրենց հարթակներում։ Խնդիրը դա չէ, այլ այն, որ դրանց հեռացումը բարդ գործընթաց է»։
Հյորթը հավելել է. «Մենք պետք է ակտիվացնենք մեր գործողությունները։ Մենք պետք է գտնենք մեր ժողովրդավարական համակարգերը պաշտպանելու ավելի լավ ուղիներ։ Մենք պետք է համագործակցենք եվրոպական երկրների մեր գործընկերների հետ և գտնենք հարթակների հետ արդյունավետ երկխոսություն վարելու եղանակ»։
Պայքար Պուտինի ստի մեքենայի դեմ
Հյորթը նշել է, որ իր գործակալությունը արձանագրում է օտարերկրյա տեղեկատվական մանիպուլյացիաների և միջամտության «անընդհատ հոսք»՝ այնպիսի երկրների կողմից, ինչպիսիք են Ռուսաստանը, Չինաստանը և Իրանը։
Վերջին օրերին նրա թիմը հայտնաբերել է Ռուս Հյորթը կարծում է, որ նման արշավներին դիմակայելու լավագույն միջոցը պարզապես դրանք ներգրավվածության «թթվածնից» զրկելն է։
«Այս ամենից շատ բաներ պարզապես պետք է անտեսել»՝ փոխանակ ռուսական «ծուղակն» ընկնելու, ասաց նա։ «Նրանք ցանկանում են ներքաշել ձեզ, զայրացնել կամ հուզել։ Նրանք ուզում են, որ արձագանքեք և տարածեք այնպիսի տեղեկատվություն, որը պառակտում է հասարակությունը… Ուստի լավագույն տարբերակը դրանք աննկատ թողնելն է»։
«Արձակուրդային ցանց»
Հյորթը նշեց, որ մի պետական դերակատար (որի անունը իշխանությունները հրապարակայնորեն չեն հայտնել) պատասխանատու է եղել X-ում (նախկինում՝ Twitter) 1200 հաշվից բաղկացած բոտային ցանցի համար, որն ուղղված է եղել Շվեդիայի և այլ երկրների դեմ՝ նպատակ ունենալով պառակտել հասարակությունները։
Այն ստացել է «արձակուրդային ցանց» անվանումը, քանի որ հաշիվները սկզբում քննարկում էին թվացյալ անվնաս թեմաներ, օրինակ՝ արձակուրդներն ու սպորտը։
Ընդհանուր առմամբ, ցանցը 2025 և 2026 թվականներին հրապարակել է 50 000 գրառում և մեկնաբանություն՝ արտահայտելով միտումնավոր պառակտող տեսակետներ և կոշտ դիրքորոշումներ առանցքային քաղաքական հարցերի վերաբերյալ (կողմ կամ դեմ), նշել է գործակալությունը։ «Ահա թե ինչպես կարելի է գործել, եթե ցանկանում ես պառակտել հասարակությունը», – ասել է Հյորթը։
Գործակալության ղեկավարը հայտնել է, որ իր թիմը պատրաստ է դիմակայել ցանկացած խնդրի, որը կարող է ծագել Շվեդիայի ընտրությունների վերջին օրերին, և սերտորեն համագործակցում է անվտանգության ծառայությունների, ընտրական մարմինների ու քաղաքացիական պաշտպանության գործակալության հետ՝ ժողովրդավարությունը պաշտպանելու նպատակով ստեղծված կառույցի շրջանակներում։
Առայժմ նա մտահոգված չէ, որ Ռուսաստանը կարող է ազդել քարոզարշավի վրա։ «Մեր գնահատմամբ՝ ներկայումս մենք չենք տեսնում Շվեդիայի դեմ ուղղված որևէ համակարգված արշավ», – ասել է նա։
Կիրակի օրը կայանալիք ընտրությունների համար ամենամեծ ռիսկը կարող է լինել այն, որ մարդիկ չափազանց շատ են անհանգստանում ռուսական ազդեցության պատճառով։ «Գուցե արտաքին միջամտության վախը լինի ամենամեծ խնդիրներից մեկը», – ասել է Հյորթը։ «Հնարավոր է սպառնալիքի չափազանցում, ինչը կարող է հանգեցնել նրան, որ ոմանք պնդեն, թե ընտրություններն արդար չեն եղել կամ թիրախավորված են եղել։ Դա կարող է վնասել ընտրություններից հետո կայուն կառավարության ձևավորմանը։
Բաց մի թողեք
Իռլանդիան ձգտում է խուսափել «բարդ իրավիճակներից» գոլֆի սիրահար Թրամփի հետ շփումներում
ԵՄ-ն Ադրբեջանում է, ինչ սպասել Հայաստանի համար
Վերադառնում ենք խորհրդային ժամանակներ. Լուսանկար