28/04/2026

EU – Armenia

Տեղի ունեցավ այն, ինչի մասին զգուշացնում էինք

Քաղաքագիտության դոկտոր Արթուր Խաչիկյանի ֆեյսբուքյան գրառումը․

«Ինչպես է Հայաստանը քայլ առ քայլ մոտենում Հորմուզի նեղուցի կարգավիճակին․

Այսօր տեղի ունեցավ այն, ինչի մասին մենք զգուշացնում էինք երկար տարիներ. Իրանի, Իսրայելի, ԱՄՆ-ի և Արևմուտքի բախումն իր ազդեցությունն ունեցավ Հայաստանի և Կասպից ծովի ավազանի վրա։

Հարավից՝ Պարսից ծոցի շրջանում ամերիկյան շրջափակման պայմաններում, Իրանն սկսել է Կասպից ծովն օգտագործել որպես արտաքին աշխարհի հետ կապող այլընտրանքային հյուսիսային ճանապարհ՝ այդ թվում նաև որպես պարենամթերքի ներմուծման ուղի։
Սա նշանակում է, որ Կասպից ծովի և հյուսիսային կոմունիկացիաների նշանակությունը Իրանի համար կտրուկ կմեծանա՝ դառնալով կենսականորեն կարևոր նրա համար։ Հայաստանն այս հյուսիսային կոմունիկացիաների մի մասն է։

Այսինքն՝ Իրանն էլ ավելի կոշտ է դիմադրելու Զանգեզուրի միջանցքի կառուցմանը, որը կփակի նրա ճանապարհը դեպի Կովկաս և այնուհետև դեպի Ռուսաստան ու Եվրոպա։ Իսկ Թուրքիան արդեն հայտարարել է, որ Զանգեզուրի միջանցքն իր կենսական ազգային շահերի գոտին է, ինչի մասին մենք զգուշացնում էինք երկար տարիներ։ Եվ եթե այն չբացվի, նա կարող է այն ուժով գրավել։ Այդ հարցում նրան, իհարկե, կօգնեն Իսրայելն ու ԱՄՆ-ը։

Ավելին, Զանգեզուրի միջանցքը ոչ միայն Թուրքիայի և Ադրբեջանի վերամիավորումն է։ Երկու երկրների բանակների մերձեցման և Ադրբեջանի՝ ՆԱՏՕ-ի ստանդարտներին անցնելուն զուգընթաց, միանգամայն հավանական է Ադրբեջանի ապագա անդամակցությունը ՆԱՏՕ-ին։ Իսկ դա նշանակում է ՆԱՏՕ-ի ուժերի հայտնվելը հենց Կասպից ծովում, ինչը կկտրի Իրանի և Ռուսաստանի նույն այդ կենսական կապուղիները։

Այնպես որ, շնորհավորենք ինքներս մեզ։ Այս խմբակի հանճարեղ քաղաքականությունը մեզ վերածեց մի պոլիգոնի, որտեղ կբախվեն այս տերությունների շահերը։

Իսկ երբ Թրամփը հեռանա, իսկ նա կարող է հեռանալ արդեն այս տարվա վերջին՝ Կոնգրեսի ընտրություններում պարտվելուց և իմպիչմենտից հետո, TRIPP նախագիծը՝ Դիսնեյլենդը, նույն ինքը՝ Զանգեզուրի միջանցքը, կանցնի ԱՄՆ հաջորդ վարչակազմին, որն էլ, ըստ ամերիկյան ավանդույթի, կարող է հրաժարվել այս նախագծից կամ, ամենայն հավանականությամբ, այն հանձնել իր տարածաշրջանային դաշնակիցների՝ Իսրայելի, Ադրբեջանի և Թուրքիայի ձեռքը։

Եվ այդ ժամանակ հայերը կզբաղվեն իրենց սիրելի գործով՝ ևս 200 տարի միջազգային դատարաններում ապացուցելով, որ այնուամենայնիվ ինչ-որ փաստաթուղթ ստորագրվել էր՝ ինչ-որ նախկին նախագահի WhatsApp-ի ինչ-որ համարով, որն իհարկե կորցրել է իր ուժը, մինչդեռ Թուրքիան ու Ադրբեջանն արդեն հարցը լուծել են իրենց օգտին։

Իսկ մեզ, ամենայն հավանականությամբ, կասեն. ահա ինչպես Վուդրո Վիլսոնից ստացաք Արևմտյան Հայաստանը, այնպես էլ Դոնալդ Թրամփից կստանաք ձեր TRIPP-ը։ Իսկ մինչ այդ Սյունիքով կսլանան թուրքական և ադրբեջանական բեռնատարներն ու գնացքները։ Մինչ այդ, կամ ավելի ճիշտ՝ ընդմիշտ։

Թեև լավ նորություններ էլ կան. Հայաստանում կան հիանալի մասնագետներ, ովքեր կարողանում են կանչել մահացածների հոգիները՝ մեդիումական սեանսներ կազմակերպելով։ Ուստի մենք էլ կկանչենք Թրամփի հոգին և կպահանջենք նրանից, որ մեզ վերադարձնի Սյունիքն ու Մեղրին։ Կարծում եմ, եթե շատ ցանկանանք, դա կարող է աշխատել»։