Խորվաթիայից Եվրախորհրդարանի պատգամավորի նկատմամբ կուսակցական հետաքննություն է սկսվել՝ ԵՄ միջոցներով

Խորվաթիայից Եվրախորհրդարանի պատգամավորի նկատմամբ կուսակցական հետաքննություն է սկսվել՝ ԵՄ միջոցներով կազմակերպված ուղևորությանը նրա ընկերների և ընտանիքի անդամների մասնակցության պատճառով։

Այս ուղևորությունը հարցեր է առաջացնում այն ​​մասին, թե ինչպես է Եվրախորհրդարանը վերահսկում օրենսդիրների ծախսերը։

Խորվաթիայից Եվրախորհրդարանի պատգամավորը կարգապահական հետաքննության է ենթարկվում իր ազգային քաղաքական կուսակցության կողմից՝ POLITICO-ի հրապարակումից հետո, ըստ որի՝ նրա ընկերներն ու ընտանիքի անդամները մասնակցել են Ստրասբուրգում կայացած Եվրախորհրդարանի միջոցառմանը, որի համար նրա գրասենյակը հանրային միջոցներից հազարավոր եվրո է պահանջել։

Թե՛ պատգամավորը, թե՛ Բրյուսելում գործող նրա քաղաքական խումբը հայտարարել են, որ պահպանել են գործող կանոնները, սակայն այդ ուղևորությունը, որը ներկայացվել է որպես առողջապահական քաղաքականությանը նվիրված միջոցառում, հարցեր է առաջացրել այն մասին, թե ինչպես է Եվրախորհրդարանը վերահսկում իր պատգամավորների ծախսերը։ Գործին ծանոթ երկու անձինք հայտնել են, որ պատգամավորի խումբը հաստատել է ծախսերը։

Հրապարակման մեջ հղում է կատարվել ուղևորության հետ կապված ծախսերի հայտերին, լուսանկարներին և մասնակիցների ցուցակներին։

Կենտրոնամետ-ձախակողմյան «Սոցիալիստների և դեմոկրատների» (S&D) խմբի անդամ Ռոմանա Երկովիչը Եվրախորհրդարանի պատգամավորի պաշտոնում իր վեցամյա գործունեության ընթացքում բազմաթիվ միջոցառումներ է կազմակերպել՝ նվիրված առողջապահական քաղաքականությանը։

Նման միջոցառումների ժամանակ փորձագետները հրավիրվում են այցելելու Եվրախորհրդարան (Բրյուսելում կամ Ստրասբուրգում)՝ ծախսերը փոխհատուցվող ուղևորությունների շրջանակում, ընդ որում՝ քաղաքական խումբը հոգում է ճանապարհածախսի, կեցության և սննդի ծախսերը։

Facebook-յան գրառման մեջ նա նշել է. «Ակնկալում եմ, որ կուսակցությունը իր կարծիքը կձևավորի փաստերի և ոչ թե լրատվամիջոցների թերի հայտարարությունների հիման վրա»։

Ուսումնասիրված փաստաթղթերը ցույց են տալիս, որ Յերկովիչի մերձավոր շրջապատի անդամները՝ այդ թվում նրա քույրը, դերասան ծանոթը և արվեստաբան ընկերուհին, Ստրասբուրգ կատարած ուղևորության ժամանակ գրանցված են եղել որպես Ռիեկայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի կամ այդ խորվաթական քաղաքի համալսարանական հիվանդանոցի աշխատակիցներ։

Փաստաթղթերի համաձայն՝ Յերկովիչը և Խորվաթիայից ժամանած նրա հյուրերը նաև ճաշել են բարձրակարգ հաստատություններում, որոնց ծախսերի համար նրանք S&D խմբակցությանը ներկայացրել են յուրաքանչյուր ճաշի դիմաց մոտ 1100 եվրոյի հաշիվ։

«Ես ոչ մի սխալ բան չեմ արել», — ասել է Յերկովիչը՝ պատասխանելով այն հարցին, թե ինչու են ուղևորությանը հրավիրվել իր մտերիմ ընկերներն ու ընտանիքի անդամները։ «Յուրաքանչյուր ցենտ հաշվառված է», — նշել է նա՝ հավելելով, որ S&D-ն իր գործելակերպի հետ կապված որևէ խնդիր չի հայտնաբերել։ Ավելի ուշ նա հայտնել է, որ ինքն է հոգացել քրոջ ծախսերը, այդ թվում՝ հյուրանոցի, ինքնաթիռի տոմսերի և ճաշերի արժեքը։

Ուրբաթ օրը նա հայտարարել է, որ «որոշ մասնակիցների դեպքում» տեղի է ունեցել «վարչական բաժնի նոր աշխատակցի կողմից թույլ տրված ոչ միտումնավոր վարչական սխալ», որի մասին հետագայում զեկուցվել է պատկան մարմիններին։

S&D-ն հայտնել է, որ վերստուգել է համապատասխան փաստաթղթերը և եզրակացրել, որ «ֆինանսական կանոնները պահպանվել են»։

Սակայն Խորվաթիայում նրա՝ SDP կուսակցության ղեկավար Սինիշա Հայդաշ Դոնչիչը հինգշաբթի կուսակցության նախագահությունից կպահանջի կարգապահական վարույթ սկսել՝ նպատակ ունենալով հեռացնել Եվրախորհրդարանի պատգամավորին SDP-ից՝ որպես պատճառ նշելով «հեղինակությանը հասցված վնասը և նրա գործի հետ կապված այլ հանգամանքներ»։

««Ես ոչ մի սխալ բան չեմ արել» արտահայտությունը բավարար չէ», – ասաց նա խորվաթական լրատվամիջոցներին շաբաթավերջին։

Քաղաքական խմբերը հազարավոր եվրոներ են հատկացնում իրենց օրենսդիրների համար՝ այսպես կոչված ուսումնական այցելություններ կազմակերպելու համար, որոնց ընթացքում փորձագետները մեկնում են խորհրդարան, հանդիպում Եվրախորհրդարանի անդամների հետ և քննարկում քաղաքականության և օրենսդրական հարցեր։

Այդ միջոցառումների համար նախատեսված գումարը գալիս է ԵՄ բյուջեից, ինչը նշանակում է, որ այն, ի վերջո, վճարվում է հարկատուի կողմից։ Քաղաքական խմբերը հաստատում են իրենց Եվրախորհրդարանի անդամների ծախսերը, և ընդհանուր ծախսերը ենթակա են տարեկան արտաքին աուդիտի։

Ջերկովիչի կողմից 2024 թվականի դեկտեմբերին կազմակերպված միջոցառմանը տեղյակ անձը ասել է, որ միջոցառմանը քաղաքականության քննարկումներ չեն եղել, և երեքօրյա միջոցառման ողջ ընթացքում հանդիպումների սենյակներ չեն ամրագրվել։ Սոցիալ-դեմոկրատները չեն արձագանքել այս տարրի վերաբերյալ մեկնաբանություն տալու խնդրանքին։

Դեպքը հանգեցրել է անկախ աուդիտորներին կոչերի՝ ստուգելու, թե ինչպես է ծախսվում այդ ֆինանսավորումը։

«Քաղաքական խմբերի գումարների ծախսման, մասնավորապես՝ Եվրախորհրդարանի պատգամավորների կողմից իրենց բաժին միջոցների ծախսման նկատմամբ վերահսկողության զգալի պակաս կա», – ասել է Բրյուսելում «Transparency International EU» ՀԿ-ի գրասենյակի տնօրեն Նիկ Այոսան: Նրա կազմակերպությունը կարծում է, որ խորհրդարանի քարտուղարությունից, որը վերահսկում է դրա կառավարումը, պետք է ավելի անկախ ֆինանսական վերահսկողություն լինի:

Հարցականի տակ գտնվող Եվրախորհրդարանի անդամը

Ջերկովիչը երկրորդ ժամկետով Եվրախորհրդարանի անդամ է, որը արագորեն դարձել է առողջապահության քաղաքականության ոլորտում աշխատողների շրջանում հարգված օրենսդիր: Ռիեկայի նախկին փոխքաղաքապետը, նա բժշկական գիտությունների դոկտոր է, դասավանդել է քաղաքի բժշկական դպրոցում և ներկայումս խորհրդարանի հանրային առողջապահության (SANT) հանձնաժողովի փոխնախագահն է: Նա նաև ղեկավարում է Եվրախորհրդարանի սրտանոթային առողջության խումբը:

Ջերկովիչը սկզբում չի արձագանքել իր ընկերների և ընտանիքի անդամների միջոցառմանը հրավիրվելու պատճառների վերաբերյալ մեկնաբանությունների բազմաթիվ հարցումներին: Դրա փոխարեն նա ուղղորդել է խորհրդարանի կայքէջ՝ փաստաթղթերի հասանելիության վերաբերյալ:

Այնուամենայնիվ, երբ վերջապես խոսեց նրա հետ Եվրախորհրդարանում, նա պնդել է, որ ինքը ոչ մի սխալ բան չի արել:

2024 թվականի Ստրասբուրգի միջոցառման ժամանակ Խորվաթիայից առնվազն երեք օրով թռել են տասնյակից ավելի մարդիկ:

Ուսումնական այցի մասին տեղյակ անձի խոսքով՝ միջոցառումը Սոցիալ-դեմոկրատների խմբին կարժենա ավելի քան 12,000 եվրո: Այն ներառում էր երկու «աշխատանքային ընթրիք» Ջերկովիչի հետ տեղական ռեստորաններում՝ քննադատների կողմից բարձր գնահատված ֆրանկո-բելգիական L’Eveil des Sens-ում և ջրանցքի ափին գտնվող գաստրոպաբ Maison des Tanneurs-ում։

Ուրբաթ օրը նա հայտարարեց, որ «քննարկվող միջոցառման արժեքը կազմել է 8 218,45 եվրո, ինչը զգալիորեն պակաս է լրատվամիջոցներում սխալ ներկայացված գումարից և մեկ անձի հաշվով կազմում է 747,13 եվրո»։

Փաստաթղթերը վկայում են, որ նրա գրասենյակը S&D խմբին հաշիվ-ապրանքագրեր է ուղարկել՝ յուրաքանչյուր ընթրիքի համար 1 120 եվրո արժեքով։

Ծախսերի փոխհատուցումն իրականացնելու համար խումբը պահանջել է միջոցառման բոլոր մասնակիցների լուսանկարը՝ S&D-ի պաստառի ֆոնին։ S&D-ն չի հաստատել՝ արդյոք վճարել է այդ կոնկրետ ընթրիքներից որևէ մեկի համար։

Ընթրիքներից մեկի լուսանկարներում Յերկովիչը պատկերված է ժպտալիս՝ այցի մասնակիցների կողքին և S&D-ի պաստառի ֆոնին. միջոցառումը նկարագրվել է որպես «Առողջապահական միության մարտահրավերներին և առաջնահերթություններին» նվիրված հանդիպում։

Յերկովիչը հայտնել է, որ ուղևորության բոլոր մասնակիցներն այնտեղ են եղել ծառայողական անհրաժեշտությամբ։ «Նրանք փորձագետներ են», – ասել է նա։

Մասնակիցների ցուցակում ընդգրկված է եղել Եվրախորհրդարանի պատգամավորի քույրը՝ Ռենատա Յերկովիչը։ Ֆեյսբուքյան իր էջում Ռենատա Յերկովիչը նշում է, որ մասնագիտացել է կրթության և վերականգնողական գիտությունների ոլորտում։ Միջոցառման մասնակիցների ցուցակում նա ներկայացված է որպես Ռիեկայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի աշխատակից (օգնական)։

Մեկ այլ մասնակից՝ Միրկո Սոլդանոն, դերասան է, որը նկարահանվել է խորվաթական բազմաթիվ հեռուստասերիալներում (ըստ նրա IMDB էջի)։ Մասնակիցների ցուցակում նա նշված է որպես Ռիեկայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի պրոֆեսոր։

Մասնակիցների թվում է նաև Թեոդոր դե Կանցիանին՝ խորվաթ արվեստաբան։ Միջոցառման մասնակիցների ցուցակում նա ներկայացված է որպես Ռիեկայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի պրոֆեսոր։

Ինչպես է Թեոդոր դե Կանցիանին ներկայացնում իրեն

Ռիեկայի համալսարանի բժշկական ֆակուլտետի ներկայացուցիչը չի արձագանքել բազմաթիվ հարցումներին՝ պարզելու, թե արդյոք նշված անուններով որևէ մեկը երբևէ աշխատել է այնտեղ։ Այդ անուններից ոչ մեկը ներառված չէ համալսարանի՝ պրոֆեսորների առցանց ցուցակում։

Չորրորդ մասնակիցը՝ Բրանկո Վուկշիչը, Եվրախորհրդարանի պատգամավորի տեղական օգնականն է Խորվաթիայում, սակայն մասնակիցների ցուցակում նշված է որպես KBC Rijeka կլինիկական հիվանդանոցի բժիշկ։ Հինգերորդ մասնակիցը՝ Մարիո Դրուֆովկան, նույն հաստատության բժիշկ է։ Նա Ռենատա Յերկովիչի զուգընկերն է։

KBC Rijeka-ն չի արձագանքել մեկնաբանության խնդրանքներին։

Բազմիցս դիմվել է Ռենատա Երկովիչին, Սոլդանոյին, դե Կանցիանիին, Վուկշիչին և Դրուֆովկային՝ մեկնաբանություն ստանալու նպատակով, սակայն նրանցից ոչ ոք չի արձագանքել։

Այդ միջոցառումների որոշ այլ մասնակիցներ աշխատում են առողջապահության ոլորտում. օրինակ՝ Գորդանա Ստարչևիչ-Կլասանը նշված է որպես Ռիեկայի համալսարանի Առողջապահական ուսումնասիրությունների ֆակուլտետի աշխատակից, իսկ մեկ այլ հյուր՝ Իվա Զեներալ Ժուժան, նշված է որպես Ռիեկայի համալսարանի Ստոմատոլոգիայի ֆակուլտետի աշխատակից։ Համալսարանի տվյալներով՝ երկուսն էլ աշխատում են այդ հաստատությունում։

S&D-ի (Սոցիալիստների և դեմոկրատների խմբի) խոսնակը հայտնել է. «Մեր տրամադրության տակ եղած փաստաթղթերի մանրակրկիտ ուսումնասիրությունից հետո… կարող ենք հաստատել, որ ֆինանսական համապատասխան կանոնները պահպանվել են»՝ հավելելով. «Այս հարցի վերաբերյալ այլ մեկնաբանություններ չունենք»։

«Եվրոպական խորհրդարանը շատ լուրջ է վերաբերվում խորհրդարանական միջոցների պատշաճ օգտագործմանն ու վերահսկողությանը», – հայտնել են Եվրոպական խորհրդարանի մամուլի ծառայությունից՝ հավելելով, որ չեն կարող մեկնաբանել առանձին դեպքեր։