ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը և Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենը Թըրնբերիում կնքեցին առևտրային համաձայնագիրը:
ԵՄ կառավարությունները և Եվրախորհրդարանը պատրաստվում են կրկին քննարկել ԵՄ-ԱՄՆ առևտրային համաձայնագրի իրականացումը՝ Թրամփի կողմից բարձր մաքսատուրքերի սպառնալիքների ֆոնին: Քանի որ ժամանակը սպառվում է, սա կարող է լինել վերջին հնարավորությունը այն ավարտելու հուլիսի 4-ի վերջնաժամկետից առաջ:
Եվրախորհրդարանը և ԵՄ երկրները պատրաստվում են ԵՄ-ԱՄՆ առևտրային համաձայնագրի բանակցությունների վերջին փուլին՝ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմի կողմից աճող ճնշման ֆոնին:
Երեքշաբթի, ժամը 21:00-ին, Ստրասբուրգի խորհրդարանում օրենսդիրներն ու դիվանագետները պատրաստվում են կրկին քննարկել համաձայնագրի իրականացումը, որը կնվազեցնի ամերիկյան ապրանքների վրա եվրոպական մաքսատուրքերը մինչև զրո և կսահմանի 15% առաստաղ եվրոպական ապրանքների վրա ամերիկյան մաքսատուրքերի համար: Ժամանակը սպառվում է, քանի որ համաձայնագիրը պետք է վերջնականապես հաստատվի մինչև հունիսը՝ նույն ամսվա ընթացքում խորհրդարանի հաջորդ լիագումար նիստում հաստատվելու և Թրամփի կողմից սահմանված ժամկետին համապատասխանելու համար:
Անցյալ շաբաթ Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենի հետ հեռախոսազրույցից հետո ԱՄՆ նախագահը հայտարարեց, որ ԵՄ-ին մինչև հուլիսի 4-ը ժամանակ կտա իր պարտավորությունները կատարելու համար, նախքան ԵՄ ապրանքների, այդ թվում՝ ավտոմեքենաների մաքսատուրքերը «շատ ավելի բարձր մակարդակի» բարձրացնելը։
Մինչդեռ Խորհրդարանն ու Խորհուրդը նախնական համաձայնության են եկել, որ առևտրային համաձայնագիրը կարող է կասեցվել ԱՄՆ ներմուծման աճի պատճառով շուկայի խափանման դեպքում, սակայն այլ մանրամասներ դեռևս պետք է լուծվեն, և քաղաքական խմբերը լիովին համաձայնեցված չեն։
Մասնավորապես, այսպես կոչված «արևածագի կետը», որը սահմանում է, թե երբ է համաձայնագիրը սկսելու ուժի մեջ մտնել։ ԵՄ խորհրդարանը ցանկանում է, որ այն սկսվի միայն այն ժամանակ, երբ Վաշինգտոնը կատարի 15% մաքսատուրքի սահմանաչափը, մինչդեռ Հանձնաժողովը և մի քանի անդամ պետություններ նախընտրում են, որ այն անմիջապես սկսվի։
Արևածագի կետը Եվրախորհրդարանի պատգամավորների կողմից ներկայացվել է այն բանից հետո, երբ ԱՄՆ Գերագույն դատարանը փետրվարին 2025 թվականի ԱՄՆ մաքսատուրքերը հայտարարեց անօրինական, ինչը Վաշինգտոնին դրդեց ԵՄ ապրանքների վրա նոր մաքսատուրքեր մտցնել, որոնք այժմ միջինում գերազանցում են համաձայնեցված առաստաղը, հետևաբար՝ խախտում են համաձայնագիրը։
Եվրախորհրդարանի պատգամավորները նաև ցանկանում են, որ ԵՄ-ն կարողանա կասեցնել գործարքը ԵՄ տարածքային ամբողջականությանը սպառնացող վտանգների դեպքում, ինչպիսիք հնչեցրել էր Թրամփը այս տարվա սկզբին։ Սակայն հանձնաժողովը դեմ է այդ դրույթին։ Բանակցությունները շարունակվում են նաև համաձայնագրի ժամկետի ավարտի ժամկետի շուրջ, և ԵՄ օրենսդիրները առաջարկում են այն 2028 թվականի մարտը։
Խորհրդարանի բանակցողներն ունեն տարբեր առաջնահերթություններ։
ԵՄ երկրների դիվանագետների հետ մանրամասները քննարկելիս օրենսդիրները պետք է նաև համոզվեն, որ ունեն խորհրդարանի մեծամասնության աջակցությունը՝ վերջնական տարբերակը հաստատելու համար։
Գործարքի մանրամասները կարող են լարվածություն ստեղծել ֆոն դեր Լեյենի հանձնաժողովին աջակցող փխրուն «կենտրոնամետ մեծամասնության» ներսում։ Եվրոպական ժողովրդական կուսակցությունը (ԵԺԿ), սոցիալիստներն ու դեմոկրատները (Ս&Դ) և Renew Europe-ը համաձայն են գործարքի անհրաժեշտության հարցում, բայց տարբերվում են դիվանագետների հետ բանակցությունները շարունակելու հարցում։
ԵԺԿ-ն, ամենայն հավանականությամբ, կենթարկվի ճնշմանը, քանի որ ցանկանում է հնարավորինս շուտ կնքել գործարքը՝ եվրոպական արդյունաբերության համար խափանումների ռիսկերից խուսափելու համար։
«Որքան շուտ մենք կարողանանք ավարտել բանակցությունները, այնքան շուտ մենք կապահովենք պարզություն բիզնեսների համար և իսկապես ավելի շատ կանխատեսելիություն անկայուն իրավիճակում», – Euronews-ին ասել է գործարքի շուրջ բանակցություններ վարող շվեդ պատգամավոր, ԵԺԿ անդամ Յորգեն Վարբորնը, ով վերջին փորձը ձախողել է երկու շաբաթ առաջ։
Սոցիալ-դեմոկրատները ավելի կոշտ դիրքորոշում ունեն և ցանկանում են, որ կետերը ներառվեն գործարքում։
Խորհրդարանի գլխավոր բանակցող Բերնդ Լանգեն հրաժարվել է առաջ մղել բանակցությունները և կարծում է, որ եվրոպական օրենսդրությունը չպետք է ձևավորվի Վաշինգտոնից սոցիալական ցանցերում սպառնալիքային գրառումներով։
«Վերջին զարգացումները ցույց են տալիս, որ մենք ճիշտ էինք դեմ կանգնել ամերիկյան սպառնալիքների արշավին», – ասել է նա վերջերս հրապարակված մամուլի հաղորդագրության մեջ՝ անդրադառնալով Թրամփի կողմից սահմանված համաշխարհային մաքսատուրքերի դեմ ԱՄՆ դատարանի որոշումներին։
Բաց մի թողեք
Կոսի քաղաքում գտնվելու հետ մեկտեղ, Կոսովոն կոչ է անում ԵՄ-ին շնորհել թեկնածուի կարգավիճակ, իսկ Հայաստանը հապաղում է
Հայացք ԵՄ-ից․ Եկեղեցական դաժան վեճը բաժանում է Հայաստանն ընտրություններից առաջ
Վաթեռլո և հեղափոխություն. Ֆոն դեր Լեյենը և Կոստան ընտրում են իրենց նախընտրածները