Բրյուսելը նախազգուշացնում է ԵՏԳ երկրներին՝ ԵՄ օրենսդրության ներդրման հարցում կուտակված պարտավորությունների պատճառով

ԵՄ գործադիր մարմինը զգուշացնում է, որ երկրները խախտում են համաձայնագիրը՝ չիրականացնելով համապատասխան օրենսդրությունը։

Իսլանդիան, Նորվեգիան և Լիխտենշտեյնը պետք է ավելի մեծ ջանքեր գործադրեն՝ կատարելու Եվրոպական տնտեսական գոտու (ԵՏԳ) միջոցով ԵՄ միասնական շուկա մուտք գործելու վերաբերյալ իրենց ստանձնած պարտավորությունները. այս մասին նախազգուշացրել է Եվրոպական հանձնաժողովի՝ ԵՏԳ-ի հետ հարաբերությունների համար պատասխանատու պաշտոնյան։

Այն բանից ընդամենը շաբաթներ անց, երբ Իսլանդիան դեմ քվեարկեց Բրյուսելի հետ ԵՄ-ին լիիրավ անդամակցության շուրջ բանակցությունները շարունակելուն, ԵՄ-ն ազդանշան է տալիս, որ ԵՏԳ համաձայնագրի կատարման հարցում դանդաղկոտությունը չի հանդուրժվելու։

ԵՏԳ-ն թույլ է տալիս ԵՄ անդամ չհանդիսացող երեք երկրներին մասնակցել միասնական շուկայի գործունեության զգալի մասին։ Դրա դիմաց նրանք պարտավոր են ԵՄ օրենսդրության մեծ մասը ներառել իրենց ազգային իրավական համակարգում։

«Ես հասկանում եմ, որ գոյություն ունի պատկերացում, թե իբր կա օրենսդրական ակտերի ներդրման անխուսափելի ուշացում կամ կուտակում, սակայն ԵՏԳ համաձայնագրում նման բան գրված չէ», – ուրբաթ օրը Բրյուսելում՝ EFTA-ի (Եվրոպական ազատ առևտրի ասոցիացիա) շենքում կայացած սեմինարի ժամանակ հայտարարել է Հանձնաժողովի՝ ԵՏԳ երկրների գծով ստորաբաժանման ղեկավար Նիկոլաս ֆոն Լինգենը։

EFTA-ն չորս երկրից բաղկացած առևտրային միավորում է, որի կազմում ընդգրկված են ԵՏԳ երեք երկրները, ինչպես նաև Շվեյցարիան։

«Մեզ համար այդ կուտակումը ոչ միայն տեխնիկական խնդիր է, այլև իրավական պարտավորություն, իրավական և քաղաքական հարց»։ ԵՏԳ շրջանակներում ներդրման ենթակա ԵՄ օրենսդրական ակտերի կուտակված ծավալը վերջին տասնամյակում աճել է՝ 2014 թվականի 506-ից հասնելով 671-ի, ինչը ռեկորդային ցուցանիշ է։

«Երբ դիտարկում ենք այդ կուտակումը, այն որոշակիորեն անոմալիա է հիշեցնում և ռիսկեր է ստեղծում ընդլայնված ներքին շուկայի համար», – նշել է ֆոն Լինգենը։

«Բոլոր անդամ երկրները պարտավոր են հետևել նույ Շագե Անդրիան նշել է, որ 2025 թվականին EFTA-ն գրանցել է ռեկորդային թվով՝ 807 նոր իրավական ակտ, մինչդեռ մեկ տասնամյակ առաջ այդ ցուցանիշը տարեկան կազմում էր մոտավորապես 300-400։

Ուշացած ներդրման ուշագրավ օրինակներից է ԵՄ փոստային ծառայությունների վերաբերյալ 2008 թվականի հրահանգը, որը նորվեգական օրենսդրության մեջ պատշաճ կերպով ներառվել է միայն 2016 թվականին՝ սահմանված վերջնաժամկետից վեց տարի անց։

Նմանատիպ օրինակ է նաև այսպես կոչված «Cheerios-ի կանոնակարգը»՝ 2002 թվականի ԵՄ օրենքը ձևափոխված սննդամթերքի վերաբերյալ, որն իսլանդական օրենսդրության մաս է դարձել միայն 2025 թվականին։

Երբ օգոստոսի վերջին Իսլանդիայի բնակիչները քվեարկեցին «դեմ», երկրի ղեկավարությունը դա ընկալեց որպես ԵՏԳ (EEA) համաձայնագրին հավանություն տալու նշան։

«Սրանից իմ եզրակացությունն այն է, որ երկրի բնակչության մեծամասնությունը գոհ է ներկայիս իրավիճակից», – քվեարկությունից հետո հայտարարել է Իսլանդիայի վարչապետ Քրիստրուն Ֆրոստադոտիրը։