05/10/2026

EU – Armenia

Եվրոպան ցանկանում է ավելացնել պահեստազորայինների թիվը, սակայն Եվրահանձնաժողովի աշխատակիցները բախվում են կադրային քաղաքականության հետ կապված խոչընդոտների

Հանձնաժողովի երկու պահեստազորային նշում են, որ չեն կարողանում արձակուրդ ստանալ իրենց հերթափոխերի համար:

Եվրոպական երկրները ձգտում են ավելացնել պահեստազորայինների թիվը, սակայն Եվրոպական հանձնաժողովի այն աշխատակիցների համար, ովքեր ցանկանում են արձագանքել այդ կոչին, գործընթացը կարող է վերածվել հոգնեցուցիչ և բարդ փորձության։

Արդեն գրեթե մեկ տասնամյակ է՝ Սառան իր շաբաթները բաժանում է Եվրոպական հանձնաժողովում իր քաղաքացիական աշխատանքի (որպես իրավական վերլուծաբան) և Փարիզի հրշեջ ծառայությունում (որը Ֆրանսիայի բանակի մաս է կազմում) իր պարտականությունների կատարման միջև։

Որպես ավագ կապրալ՝ նա իրականացնում է 24-ժամյա հերթափոխերի շարք՝ արձագանքելով Ֆրանսիայի մայրաքաղաքում ստացվող շտապ կանչերին։ Նրա անունը փոխված է՝ ինքնությունը պաշտպանելու նպատակով։

ԵՄ գործադիր մարմնում աշխատանքի անցնելուց ի վեր՝ Սառան ստիպված է եղել մանրակրկիտ համաձայնեցնել իր աշխատանքային գրաֆիկը ղեկավարության հետ՝ տարեկան պարտադիր 20 հերթափոխն իրականացնելու համար։

ԵՄ աշխատակիցների կանոնակարգը նախատեսում է «արձակուրդ զինվորական ծառայության համար» այն պաշտոնյաների համար, ովքեր կանչվում են զինվորական ծառայության կամ պահեստազորայինների վերապատրաստման։ Նման դեպքերում ԵՄ պաշտոնյաները պետք է շարունակեն ստանալ իրենց աշխատավարձը՝ հանած ծառայության դիմաց վճարվող գումարին համարժեք մասը։

Սակայն Սառան նշում է, որ իրեն ասել են, թե հրշեջ ծառայությունում իր աշխատանքը չի դասվում այդ կատեգորիային, քանի որ նա ծառայության է անցել սեփական նախաձեռնությամբ։

Արդյունքում՝ նա հանգստյան օրերին հերթափոխեր է ստանձնում՝ դուրս գալով Հանձնաժողովում իր երկուշաբթիից ուրբաթ նախատեսված աշխատանքային գրաֆիկի շրջանակից, իսկ որոշ երկուշաբթիներ օգտագործում է որպես հանգստի օր՝ ուժերը վերականգնելու համար։

«Մեկօրյա հերթափոխը խլում է երկու օրվա էներգիա, քանի որ անհրաժեշտ է վերականգնվել ֆիզիկական և հոգեբանական ծանրաբեռնվածությունից հետո», – ասում է Սառան։

Նմանատիպ խնդրի է բախ Հանձնաժողովի խոսնակը հերքեց այդ պնդումը՝ նշելով, որ ԵՄ աշխատակիցների կանոնակարգերը կիրառվում են անկախ նրանից՝ տվյալ աշխատակցի երկրում զինվորական ծառայությունը պարտադիր է, թե ոչ։

Այնուամենայնիվ, ԵՄ երկու պաշտոնյաներն էլ նշեցին, որ գործնականում իրավիճակն այլ է։

Մոտեցումների տարբերություն

2022 թվականին Ուկրաինա Ռուսաստանի լայնամասշտաբ ներխուժումից ի վեր Եվրոպական հանձնաժողովն ավելի ու ավելի մեծ ուշադրություն է դարձնում քաղաքացիների և իրենց երկրների զինված ուժերի միջև առկա բացը կամրջելուն։

Հանձնաժողովը «պաշտպանական պատրաստվածությունը» դարձրել է մինչև տասնամյակի ավարտն իրականացվելիք հիմնական խնդիրներից մեկը՝ պնդելով, որ մինչև 2030 թվականը զինված հարձակումը կանխելու համար անհրաժեշտ կլինի ստեղծել «քաղաքացիական աջակցող ամուր միջավայր», որը կներառի կայուն հասարակություններ, լավ պատրաստված քաղաքացիներ և քաղաքացիական ու ռազմական կառույցների միջև ավելի սերտ համագործակցություն։

«Z սերունդը» բանակում. ծանոթացեք ծառայության անցնելու որոշում կայացրած երիտասարդ եվրոպացիների հետ

Հանձնաժողովը նաև մշակել է «Պատրաստվածության միության» ռազմավարություն՝ ուղղված դաշինքին սպառնացող վտանգների կանխատեսմանը և հասարակության բոլոր շերտերի մոբիլիզացմանը՝ ընդգծելով, որ «իրազեկվածության բարձրացումը և քաղաքացիներին սեփական պատրաստվածության հարցում ակտիվ դերակատարում ունենալու հնարավորություն տալը կենսական նշանակություն ունեն»։

Պահեստազորայինները առանցքային դեր են խաղում իրենց հասարակությունների պաշտպանության գործում, ասաց Սառան՝ իր առաքելությունը բնութագրելով որպես «հանրային շահերից բխող պարտականություն»։

ԵՄ գործադիր մարմինը կոչ է արել բարելավել քաղաքացիական և պաշտպանական գերատեսչությունների միջև համագործակցությունը՝ խթանելու «համապարփակ պատրաստվածությունը»։

Սակայն Ջուլին և Սառան կասկածի տակ դրեցին այն, ինչը նրանք համարում են անջրպետ քաղաքացիներին ուղղված իրենց զինվորականների հետ համագործակցելու հանրային կոչերի և այն բանի միջև, թե ինչպես են իրենց սեփական պահեստազորի պարտավորությունները դիտարկվում հաստատության ներսում։

Սարան պետք է առաջխաղացվեր իր հանձնաժողովի ստորաբաժանումում մեկ տարի առաջ, բայց նրան ասել են, որ ինքը չի ստացել աշխատանքը՝ մտահոգությունների պատճառով, որ իր կես դրույքով պահեստազորի պարտականությունները կխլեն իր կարիերայից։

Հանձնաժողովի խոսնակը նշել է, որ ԵՄ աշխատակազմի կանոնակարգը ապահովում է, որ «անձնակազմը կարող է կատարել պահեստազորի իրենց պարտականությունները՝ լիովին հարգելով ԵՄ պաշտոնյայի իրենց պարտականությունները»։