Մեծ Բրիտանիան և ԵՄ-ն խորացնում են համագործակցությունը միջազգային օգնության հարցում

Մեծ Բրիտանիայի միջազգային զարգացման նախարարը Brexit-ից հետո առաջին անգամ կմասնակցի ԵՄ գագաթնաժողովին։

ԼՈՆԴՈՆ — Մեծ Բրիտանիայի միջազգային զարգացման նախարարը Brexit-ից հետո առաջին անգամ կմասնակցի իր ԵՄ գործընկերների հանդիպմանը։

Քիրսթի ՄաքՆիլի մասնակցությունը հոկտեմբերի սկզբին կայանալիք ԵՄ խորհրդի ոչ պաշտոնական նիստին մինչ օրս ամենամեծ քայլն է Մեծ Բրիտանիայի և ԵՄ-ի ջանքերում՝ օգնության հարցում համագործակցությունը խթանելու համար։

Սա տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ Մեծ Բրիտանիայի նոր արտգործնախարար Էդ Միլիբանդը ձգտում է միջազգային զարգացումը դարձնել իր նախարարության կենտրոնական առաքելությունը՝ Մեծ Բրիտանիայի օգնության բյուջեի տարիներ շարունակ կրճատումներից հետո։

Բրիտանական պաշտոնյաները նշում են, որ իրենք նաև աշխատում են իրենց ԵՄ գործընկերների հետ՝ երկու զարգացման ռեժիմների միջև քաղաքականությունն ավելի լավ համակարգելու համար։

Արտաքին գործերի, համագործակցության և զարգացման գրասենյակը հաստատել է ՄաքՆիլի մասնակցությունը Դուբլինում հոկտեմբերի 8-9-ը կայանալիք միջոցառմանը և նշել, որ Մեծ Բրիտանիայի և ԵՄ-ի հարաբերությունները կարևոր են օրակարգի իրականացման համար։

ԵՄ մի պաշտոնյա, որին անանունությունը չի տրամադրվել, ասել է, որ հրավերը պետք է մեկնաբանվի որպես «մենք ընդհանուր առմամբ մերձեցման» նշան, այլ ոչ թե միայն միջազգային զարգացման։

«Գործընկերներին նախարարների ոչ պաշտոնական հանդիպումներին հրավիրելը բավականին սովորական երևույթ է», – ասել է պաշտոնյան՝ հավելելով, որ նման միջոցառումների շրջանակում Միացյալ Թագավորության հետ սերտ համագործակցության նախաձեռնողը եղել է Իռլանդիայի նախագահությունը։

«Գլոբալ զարգացման կենտրոնի» (Center for Global Development)՝ Եվրոպայի գծով տնօրեն Միկաելա Գավասը հայտնել է, որ բրիտանացի նախարարի մասնակցությունը վկայում է այն մասին, որ Միացյալ Թագավորությունը վերսկսում է համագործակցությունն իր հարևանի հետ այս հարցի շուրջ, սակայն դեռ անելիքներ կան։

«Իռլանդիայի նախագահության հրավերով ԵՄ-ում զարգացման հարցերով զբաղվող նախարարների ոչ պաշտոնական հանդիպմանը Քիրստի Մակնիլի մասնակցությունը կդառնա «Բրեքզիտից» (Brexit) ի վեր Միացյալ Թագավորության նախարարի առաջին ներկայությունը նման հանդիպմանը, ինչը ողջունելի և վաղուց սպասված քայլ է», – նշել է նա։

«Միացյալ Թագավորությունը վերսկսում է համագործակցությունը միջազգային համակարգի խոշորագույն դերակատարներից մեկի հետ։ Սակայն, թեև հարաբերությունների այս «վերագործարկումը» դրական տեղաշարժի նշան է, կոնկրետ պայմանավորվածություններ դեռ ձեռք չեն բերվել։ Առևտրի և համագործակցության համաձայնագրում (TCA) զարգացմանն առնչվող բաժին նախատեսված չէ, ինչպես նաև որևէ քայլ չի ձեռնարկվել «Team Europe» նախաձեռնություններում Միացյալ Թագավորության կողմից ներդրումներ կատարելու ուղղությամբ», – հավելել է Գավասը։

«Եթե սա իսկական վերագործարկում է, ապա մենք պետք է տեղեկանանք, թե ինչ գործողություններ են նախատեսվում այս ուղղություններով, և ինչպես է գործելու Միացյալ Թագավորության և ԵՄ-ի միջև զարգացման ոլորտում իրական գործընկերությունը»։

Գավասն առաջարկեց, որ TCA-ում (համաձայնագիր, որը կարգավորում է Brexit-ից հետո Մեծ Բրիտանիայի և ԵՄ-ի հարաբերությունները) զարգացմանը նվիրված բաժնի ներառումը կարող է հիմք դնել ԵՄ-ի և Մեծ Բրիտանիայի միջև «կառուցվածքային երկխոսության» համար՝ ապագայում համագործակցությունը պաշտոնապես ամրագրելու նպատակով։ Այն կարող է նաև հնարավորություն ընձեռել Մեծ Բրիտանիային՝ մասնակցելու զարգացման կոնկրետ ծրագրերի։

Նման բաժինը կարող է նաև նպաստել ԵՄ-ի՝ զարգացման հարցերով նախարարների ապագա հանդիպումներին Մեծ Բրիտանիայի մասնակցության ապահովմանը։ Դուբլինյան հանդիպմանը Մակնիլի մասնակցության հրավերն արվել էր ԵՄ-ում նախագահող Իռլանդիայի նախաձեռնությամբ, իսկ ապագա հրավերները կախված կլինեն Խորհրդում նախագահող երկրի բարի կամքից և շահագրգռվածությունից։

Անցյալ շաբաթ Մեծ Բրիտանիայի խորհրդարանի Միջազգային զարգացման հարցերով հանձնաժողովում ելույթ ունենալիս՝ Մեծ Բրիտանիայի կառավարության՝ օգնության տրամադրման գծով գլխավոր պաշտոնյա Նիկ Դայերը հայտարարեց, որ ԵՄ-ի հետ հարաբերությունները «վերագործարկվել են ինչպես պաշտոնական, այնպես էլ նախարարական մակարդակներով»։

«Տեխնիկական մակարդակով մենք առանձնացրել ենք երկու կամ երեք թեմա, որոնց շուրջ աշխատանքային խմբերը համատեղ քննարկումներ են անցկացնում՝ հասկանալու, թե ինչ կարող ենք անել և ինչի ծավալները կարող ենք մեծացնել», – ասաց նա՝ նշելով, որ օգոստոսին երկխոսության նպատակով հանդիպել է Եվրոպական հանձնաժողովի ներկայացուցիչների հետ, ինչն առաջին նման հանդիպումն էր Brexit-ից ի վեր։

«Կարծում եմ՝ Եվրոպական հանձնաժողովի պարագայում առանցքայինն այն է, որ հաջորդ տարի ֆինանսական պլանավորման նոր փուլ անցնելիս էական փոփոխություններ են սպասվում միջազգային զարգացման ոլորտում քաղաքականության մեկնաբանման և սահմանման հարցում», – հավելեց նա։ «Մենք պետք է հասկանանք, թե որտեղ են հատվում մեր մոտեցումները և որտեղ կարող ենք փոխգործակցել, քանի որ արդյունքը կարող է բավականին տարբերվել նախկինից»։