Սակայն գերմանացի առաջատար տնտեսագետները նախազգուշացրել են սպասվող նոր խնդիրների, այդ թվում՝ պետական պարտքի արագ աճի մասին։
ՖՐԱՆԿՖՈՒՐՏ․ Գերմանիայի առաջատար տնտեսական ինստիտուտները զգալիորեն բարձրացրել են Եվրոպայի խոշորագույն տնտեսության աճի վերաբերյալ իրենց կանխատեսումները՝ անսպասելի լավ լուր հաղորդելով քաղաքական բարդ իրավիճակում հայտնված կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցին։
Այժմ ինստիտուտները կանխատեսում են, որ ՀՆԱ-ն 2026 թվականին կաճի 1,3%-ով (գարնանային կանխատեսման համեմատ աճը կազմում է 0,7 տոկոսային կետ), իսկ 2027 թվականին՝ 1,1%-ով (աճը՝ 0,2 տոկոսային կետ)։ Կանխատեսվում է, որ 2028 թվականին աճի տեմպերը կդանդաղեն՝ հասնելով 0,4%-ի, ինչը մասամբ պայմանավորված է ժողովրդագրական մարտահրավերներով։
Այս ցուցանիշները որոշակի կարճաժամկետ թեթևացում են ապահովում Մերցի համար, ով քաղաքական աճող ճնշման տակ է հայտնվել Գերմանիայում խիստ անհրաժեշտ տնտեսական վերելքն ապահովելու հարցում ձախողման պատճառով․ այս խնդիրն իր օգտին է օգտագործում աջ-ծայրահեղական «Այլընտրանք Գերմանիայի համար» (AfD) կուսակցությունը, որն այժմ առաջատար դիրքեր է զբաղեցնում համազգային հարցումներում։
Աճը խթանվել է արտահանման և արտադրական ոլորտի կողմից՝ համաշխարհային պահանջարկի աճի, արհեստական բանականության ոլորտում գրանցված վերելքի, ինչպես նաև պետական ծախսերի ավելացման շնորհիվ։
Սակայն, չնայած տնտեսական բացասական լուրերի անդադար հոսքի ֆոնին գրանցված այս դրական տեղաշարժին, տնտեսագետները նախազգուշացրել են սպասվող նոր խնդիրների մասին, այդ թվում՝ պետական պարտքի արագ աճի և քաղաքական անկայունության սրման վերաբերյալ։
Գերմանիայի հինգ առաջատար տնտեսական ինստիտուտների կանխատեսողները զգուշացրել են, որ ներքաղաքական զարգացումները կարող են թուլացնել ապագայի հեռանկարը՝ նախազգուշացնելով, որ գերմանական կոալիցիան հետ է կանգնում առողջապահական և կենսաթոշակային համակարգերի անհրաժեշտ, բայց ոչ ժողովրդական բարեփոխումներից՝ սեպտեմբերին տարածաշրջանային ընտրություններում AfD-ի պատմական հաղթանակներից հետո։
«Տնտեսությունը սպասվածից ավելի լավ է գործել», – ասել է Հալլեի տնտեսական հետազոտությունների ինստիտուտի տնտեսական կանխատեսումների ղեկավար Օլիվեր Հոլտեմյոլլերը։ «Այնուամենայնիվ, վերականգնումը հիմնված է նեղ հիմքի վրա, որը ծանրաբեռնված է բարձր էներգակիրների գներով և կառուցվածքային խնդիրներով»։
Հոլտեմյոլլերը զգուշացրել է, որ Գերմանիայի ժողովրդագրական անկումը՝ աշխատուժից ավելի շատ մարդկանց դուրս գալով, քան այնտեղ մտնողներով, վատ նախանշան է տնտեսության համար։ Այդ խնդիրը, ըստ նրա, կարող է խորանալ պոպուլիստական ուժերի աճով, որոնք Գերմանիան պակաս գրավիչ են դարձնում բարձր որակավորում ունեցող աշխատողների համար։
«Մի լուծում կլինի ունենալ մի երկիր, որը բաց է որակավորված աշխատողների ներգաղթի համար», – ասել է Հոլտեմյոլլերը։ «Բայց երբ ես նայում եմ ներկայիս միտումներին և վերջին նահանգային ընտրությունների արդյունքներին, պարզ է, որ շատ մարդիկ դա չեն ուզում»։
Այս ամսվա սկզբին Գերմանիայի արևելքում տեղի ունեցած երկու տարածաշրջանային ընտրություններում AfD-ն առաջին տեղն զբաղեցրեց, մինչդեռ Մերցի կենտրոնամետ պահպանողականները պատմական պարտություններ կրեցին։
Աջ ծայրահեղականների հաջողությունը կոալիցիոն կառավարության անդամներին դրդել է վերանայել Մերցի բարեփոխումների օրակարգի որոշ մասեր, որոնք ոչ ժողովրդական էին ավելի ու ավելի անհանգիստ ընտրազանգվածի շրջանում։
Սակայն տնտեսագետները նախազգուշացրին, որ անհետևողական քաղաքականությունը կվախեցնի ներդրողներին։
«Երբ բարեփոխումների փաթեթները հայտարարվում են, մանրամասն ներկայացվում, իսկ այնուհետև՝ եռամսյակային կտրվածքով հետաձգվում, դա հանգեցնում է նրան, ինչ մենք անվանում ենք ներդրողների «սպասողական կեցվածք», — ասել է Քիլի համաշխարհային տնտեսության ինստիտուտի պրոֆեսոր Շտեֆան Կուտսը։ — Սկզբում մարդիկ զգուշավորություն են ցուցաբերում, քանի որ չգիտեն՝ ինչ ակնկալել, և թե ինչպիսին կլինեն գործունեության հիմնական պայմաններն այստեղ՝ Գերմանիայում։ Եվ այդ պատճառով անորոշ տնտեսական քաղաքականությունը նույնպես իր դերն է խաղում Գերմանիայի ընդհանուր թույլ տնտեսական ցուցանիշների հարցում»։
Տնտեսագետների խոսքով՝ Գերմանիայում մասնավոր սպառումն ու բիզնես ներդրումները մնացել են ցածր մակարդակի վրա, քանի որ էներգակիրների՝ պատերազմի հետևանքով բարձրացած գները կրճատել են տնային տնտեսությունների գնողունակությունը։
Սպառողների համար իրավիճակի բարելավումը դեռ հեռու է։ Կանխատեսումների համաձայն՝ այս տարի գնաճը կհասնի 2,8%-ի, 2027 թվականին կբարձրանա մինչև 3,2%, իսկ 2028 թվականին կնվազի մինչև 2,0%։
Տնտեսագետները նաև նախազգուշացրին, որ Գերմանիայի կողմից փոխառությունների ծավալի աճը կարող է անկայունություն առաջացնել եվրագոտում, եթե այն չվերահսկվի։
Հետազոտական ինստիտուտները նախազգուշացրել են, որ կառավարության բյուջեի դեֆիցիտը ՀՆԱ-ի նկատմամբ այս տարվա 4,1%-ից 2028 թվականին կհասնի 4,7%-ի։
«Ես լուրջ վտանգ եմ տեսնում այն հանգամանքի մեջ, որ Գերմանիան կարող է հակասության մեջ մտնել եվրոպական հարկաբյուջետային քաղաքականության շրջանակի հետ», եթե երկրին չհաջողվի կարգավորել իր ծախսերը, — ասել է Հոլտեմյոլերը։ — Եվ այդ դեպքում մենք ոչ միայն խնդիր կունենանք պետական բյուջեների վրա ընկած տոկոսային բեռի հետ, այլև կբախվենք եվրագոտում կայունության խնդրի հետ»։

Բաց մի թողեք
Բուլղարիայի նախագահական ընտրարշավում կարևորվում է քվեաթերթիկի համարների նշանակությունը
ԵՄ մայրաքաղաքները դիտարկում են միգրացիոն համաձայնագրում փոփոխություններ կատարելու հնարավորությունը
Լը Պենը ողջունում է Թրամփի կողմից Պուտինին ուղղված G20-ի հրավերը