Ուղիղ մեկ տարի առաջ՝ 2025 թ․ օգոստոսի 8-ին Վաշինգտոնում, Սպիտակ տանը, տեղի ունեցավ ՀՀ վարչապետ Նիկոլի Փաշինյանի, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի և ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի, ինչպես ընդունված է ասել, պատմական հանդիպումը։
Բանակցություններից հետո երեք առաջնորդները ստորագրեցին համատեղ հռչակագիր, որը դարձավ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հարաբերությունների կարգավորման ուղղությամբ կարևոր քայլ։
Փաստաթղթում նշվում էր, որ Նիկոլ Փաշինյանը, Իլհամ Ալիևը և Դոնալդ Թրամփը ներկա են եղել Հայաստանի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարների կողմից «Հայաստանի Հանրապետության և Ադրբեջանի Հանրապետության միջև խաղաղության և միջպետական հարաբերությունների հաստատման մասին համաձայնագրի» համաձայնեցված տեքստի նախաստորագրմանը։ Ընդգծվեց համաձայնագրի ստորագրման և դրա վերջնական վավերացման համար լրացուցիչ միջոցառումների անհրաժեշտությունը։
Համատեղ հռչակագիրը արտացոլում է կողմերի հանձնառությունը խաղաղության օրակարգին և նրանց պատրաստակամությունը՝ կառուցել հարաբերություններ միջազգային իրավունքի սկզբունքների հիման վրա։
Փաստաթղթում ընդգծվում է ուժի սպառնալիքի կամ կիրառման անթույլատրելիությունը, ինչպես նաև տարածաշրջանի ապագան համագործակցության և փոխադարձ հարգանքի սկզբունքների վրա կառուցելու կարևորությունը։
Հռչակագրի նշանակալի կետերից մեկը կողմերի մտադրությունն էր փակել անցյալի հակամարտության հետևանքով առաջացած թշնամանքի էջը։
Վաշինգտոնյան հանդիպումից հետո ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը պաշտոնապես դադարեցրեց գործունեությունը Հայաստանի և Ադրբեջանի համատեղ կոչի հիման վրա։
Հանդիպման մեկ այլ կարևոր արդյունք էր TRIPP (Trump Route for International Peace and Prosperity) նախագծի նախապատրաստական աշխատանքների արագացումը։ Այս պահի դրությամբ շարունակվում են տեխնիկական և ենթակառուցվածքային նախապատրաստական աշխատանքները։
Ադրբեջանը նաև ընդլայնել է իր տարածքում ճանապարհային և երկաթուղային ենթակառուցվածքների շինարարությունը։
Միջազգային հանրությունը Վաշինգտոնի հանդիպումը դիտարկում է որպես Հարավային Կովկասում կայունության ամրապնդմանն ուղղված կարևոր դիվանագիտական քայլ։
Փորձագետները կարծում են, որ փաստաթուղթը ստեղծել է նշանակալի իրավական և քաղաքական հիմք՝ ուղիղ երկխոսության շարունակման, տարածաշրջանում տրանսպորտային կապերի և տնտեսական համագործակցության ընդլայնման, ինչպես նաև վերջնական խաղաղության համաձայնագրի ստորագրման համար։
Բաց մի թողեք
Իրական խաղաղությանն ուղղված թիվ մեկ քայլը պետք է լիներ մեր բոլոր գերիների ազատ արձակումը
Պարզվում է, 2008-ին ռուս – վրացական պատերազմում էլ գաղտնիք կա
ԹՐԻՓՓ-ից մեկ տարի անց նոր համաձայնագիրը Ադրբեջանին հավելյալ կշիռ հաղորդի