13/10/2026

EU – Armenia

Ֆոն դեր Լայենն առաջարկում է արհեստական ​​բանականությունը որպես եվրոպական բիզնեսների համար հաշվետվությունների ծավալը կրճատելու միջոց

Եվրահանձնաժողովի նախագահն առաջին անգամ հստակորեն առաջարկեց կիրառել արհեստական ​​բանականության (ԱԲ) գործիքներ՝ վարչական բեռը նվազեցնելու նպատակով։

Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լայենը երկուշաբթի օրը հանդես եկավ արհեստական ​​բանականության կիրառման առաջարկով՝ նպատակ ունենալով պարզեցնել եվրոպական բիզնեսների վարչական ընթացակարգերը։ Սա առևտուրը դյուրացնելու և ԵՄ-ի մրցունակությունը բարձրացնելուն ուղղված ավելի լայն նախաձեռնության մաս է կազմում։

Հոկտեմբերի 12-ին Սիցիլիայի Տաորմինա քաղաքում կայացած Եվրոպական ժողովրդական կուսակցության փակ հանդիպման ժամանակ ֆոն դեր Լայենը հայտարարեց, որ Հանձնաժողովը ներդնելու է բիզնեսի հաշվետվությունների ներկայացման «միայն մեկ անգամ» (only once) սկզբունքը։ Սա թույլ կտա ընկերություններին տեղեկատվությունը ներկայացնել մեկ անգամ, իսկ ԱԲ-ն կօգնի պետական ​​մարմիններին՝ օգտագործել այդ տվյալները։

Ֆոն դեր Լայենը նշեց, որ եվրոպական ընկերությունները ստիպված են պարբերաբար նույն տեղեկատվությունը ներկայացնել պետական ​​մարմիններին՝ վատնելով ժամանակ, որը բիզնեսը (և Եվրոպան) իրեն թույլ տալ չի կարող. այս մասին ասվում է նրա ելույթի տեքստում։

«Ահա թե ինչու մենք կներդնենք «միայն մեկ անգամ» սկզբունքը՝ տվյալները միայն մեկ անգամ ներկայացնելու համար, իսկ ԱԲ-ի օգնությամբ վարչական մարմինները կապահովեն դրանց արդյունավետ օգտագործումը», – ասաց նա։

Սա առաջին դեպքն է, երբ ֆոն դեր Լայենը հստակորեն առաջարկում է կիրառել ԱԲ-ն հատկապես բիզնեսի վարչական ծանրաբեռնվածությունը նվազեցնելու նպատակով։

«Միայն մեկ անգամ» սկզբունքն ինքնին նորություն չէ։ Հանձնաժողովն այն արդեն ներառել էր 2026 թվականի մարտին ներկայացված «EU Inc.» նախաձեռնության մեջ, որի նպատակն է ստեղծել կորպորատիվ գործունեության կարգավորման միասնական շրջանակ՝ թույլ տալով ընկերություններին ավելի հեշտությամբ հիմնել և վարել բիզնես ԵՄ տարածքում։

«EU Inc.»-ի առաջարկի համաձայն՝ ընկերությունները կարող են տեղեկատվությունը մեկ անգամ ներկայացնել ԵՄ մակարդակի թվային հարթակի միջոցով, իսկ համապատասխան տվյալները պետական ​​մարմինների միջև կփոխանցվեն ավտոմատ կերպով։ Այնուամենայնիվ, առաջարկը հատուկ չի նախատեսում արհեստական ​​բանականության (ԱԲ) կիրառումն այդ գործընթացն իրականացնելու համար։

Ֆոն դեր Լայենը մանրամասներ չի ներկայացրել այն մասին, թե ինչպես է գործելու ԱԲ-ի աջակցությամբ համակարգը, արդյոք այն կվերաբերի բոլոր ձեռնարկություններին, և թե երբ է Հանձնաժողովը մտադիր այն ներդնել։

Իր ելույթում Հանձնաժողովի նախագահը նաև կոչ է արել կառավարություններին միանալ գործընթացների պարզեցման ջանքերին՝ ստորագրելով համաձայնագիր, որով պարտավորվում են լրացուցիչ պահանջներ չսահմանել ԵՄ օրենսդրությունը ազգային կանոնակարգերի մաս դարձնելիս։

Հիմնական սկզբունքը, ինչպես նշված է ԵՄ ղեկավարներին հոկտեմբերի 12-ին ուղարկված նամակում, այն է, որ «եվրոպական մակարդակով համաձայնեցված կանոնը չի կարող ավելի բարդանալ ազգային մակարդակով ներդրման կամ կիրառման ընթացքում»։

Առաջարկվող համաձայնագրի համաձայն՝ անդամ պետությունները պետք է բացահայտեն և հիմնավորեն ԵՄ օրենսդրությունից դուրս գտնվող լրացուցիչ ազգային պահանջները՝ ներառյալ դրանց ազդեցության գնահատումը ձեռնարկությունների և միասնական շուկայի վրա։