Թուրքիայի Papara վճարային համակարգի շուրջ ծավալված քրեական գործի հրապարակված նյութերում ի հայտ են գալիս Հայաստանի հետ կապված ուշագրավ տեղեկություններ։ Խոսքը ապօրինի խաղադրույքների միջազգային ցանցի, Երևան ուղղվող միլիոնավոր եվրոների ենթադրյալ փոխանցումների և Վահե ու Վիգեն Բադալյանների հիմնադրած BetConstruct ընկերության հնարավոր դերակատարության մասին է։
Գործով հրապարակված վկայությունները մանրամասներ են պարունակում խաղային կայքերի տեխնիկական սպասարկման, եկամուտների բաշխման և գումարների տեղափոխման մեխանիզմների վերաբերյալ։
2025 թվականի դեկտեմբերի 8-ին թուրքական Yeni Şafak և Ekonomim պարբերականները հրապարակեցին «Ihlamur» ծածկանունով գաղտնի վկայի ցուցմունքների հատվածները։ Վկան դեռ 2022 թվականին Ստամբուլի դատախազությանը տեղեկություններ էր տրամադրել Թուրքիայի ապօրինի խաղադրույքների միջազգային ցանցի գործունեության մասին։
Նրա պնդմամբ՝ Թուրքիայի ապօրինի խաղադրույքների շուկայի շուրջ 60 տոկոսը վերահսկվում է հայերի կողմից։ Վկան հայտնել է, որ յուրաքանչյուր ամսվա առաջին տասնօրյակում Թուրքիայից բիթքոյնով շուրջ 10 միլիոն եվրո է փոխանցվում Երևան կամ Լոնդոն։ Տարեկան ընդհանուր ֆինանսական արտահոսքը նա գնահատել է շուրջ երկու միլիարդ դոլար։
Այս ցուցմունքում ուշադրության են արժանի փոխանցումների գումարը, պարբերականությունը, վճարման եղանակը և նշված ուղղությունները։ Հրապարակված հատվածներում բացակայում են փոխանցումների ստացողների անունները, կրիպտոարժութային դրամապանակների հասցեները և գործարքները հաստատող ֆինանսական փաստաթղթերը։
Վկան հիշատակել է նաև խաղային բիզնեսի տեխնոլոգիական մատակարարներին։ Նրա ներկայացմամբ՝ շվեյցարական Betradar-ն ապահովում է սպորտային խաղադրույքների գործակիցները, Evolution Gaming-ը մատուցում է առցանց կազինոյի ծառայություններ, իսկ Հայաստանում և Մեծ Բրիտանիայում գործող BetConstruct-ը տրամադրում է խաղային կայքերի տեխնիկական ենթակառուցվածքը։
Նկարագրված համակարգում խաղացողների գումարները հավաքագրվում են վճարային միջնորդների միջոցով, որոնց միջնորդավճարները, ըստ վկայի, կազմում են 4–15 տոկոս։ BETCO և PRONET անուններով տեխնոլոգիական մատակարարները խաղային կայքերի գործարկման դիմաց, նրա պնդմամբ, ստացել են 50–100 հազար եվրո, այնուհետև նաև պարբերական վճարումներ՝ կապված խաղային եկամուտների հետ։
Թուրքիայի խաղային բիզնեսի հայկական կապերի վերաբերյալ ավելի վաղ մանրամասներ էին հրապարակվել 2025 թվականի փետրվարին իրականացված միջազգային լրագրողական հետաքննությամբ։ Հյուսիսային Կիպրոսի խաղային բիզնեսի ազդեցիկ ներկայացուցիչ Հալիլ Ֆալյալիի նախկին ֆինանսական տնօրեն Ջեմիլ Օնալը ներկայացրել էր Վիգեն Բադալյանի հետ Ֆալյալիի ենթադրյալ համագործակցության ֆինանսական պայմանները։
Օնալի պնդմամբ՝ BetConstruct-ը սպասարկել է Թուրքիայում խաղադրույքներ ընդունող 150–200 կայք և ստացել դրանց եկամտի 18 տոկոսը։ Նրա խոսքով՝ այդ վճարներից ստացված գումարները Վիգեն Բադալյանն ու Հալիլ Ֆալյալին բաժանել են 70/30 հարաբերակցությամբ։ Օնալը հայտնել է նաև, որ նրանց համագործակցությունը ձևավորվել է 2016 թվականին։
Առավել ուշագրավ են Հայաստան գումարներ տեղափոխելու վերաբերյալ Օնալի տեղեկությունները։ Նրա պնդմամբ՝ Ֆալյալիի շրջապատից Զեքի Դեմիրդեշը հավաքագրել է հայկական կողմին հասանելիք գումարները և կրիպտոարժույթի սառը դրամապանակով տեղափոխել Հայաստան։
Լրագրողների ձեռք բերած փաստաթղթերը հաստատել են Դեմիրդեշի՝ 2017–2023 թվականներին Հայաստան կատարած այցելությունները։ Պարզվել է նաև նրա աշխատանքային կապը Ֆալյալիի հիմնադրած Les Ambassadeurs խաղատունը տնօրինող ընկերության հետ։
Լրացուցիչ ուշադրության է արժանի թուրքալեզու vbettr.com խաղային կայքի պատմական գրանցման ուսումնասիրությունը։ Լրագրողների ներկայացրած 2019 թվականի տվյալներում կայքի գրանցող նշված է Վիգեն Բադալյանը, իսկ IP հասցեն կապված է եղել Soft Construct Limited-ի հետ։ Կայքի օպերատորը Կյուրասաոյում գրանցված IT Management Santora B.V. ընկերությունն էր։ Դրա տնօրեն Եվգենյա Ասիրյանի այլ գործարար կապերը ևս առնչվել են Բադալյանների հետ կապված ընկերություններին։
Բադալյանների իրավաբանները հերքել են Ֆալյալիի հետ գործարար և ֆինանսական հարաբերությունների մասին Օնալի պնդումները։ Հերքվել է նաև vbettr.com կայքի սեփականության կամ կառավարման կապը Վիգեն Բադալյանի և SoftConstruct-ի հետ։ Ընկերության ներկայացուցիչների համաձայն՝ SoftConstruct-ը պատասխանատվություն չի կրում անկախ օպերատորների գործունեության համար։
Թուրքական քրեական գործով հրապարակված ցուցմունքները և լրագրողական հետաքննությամբ հայտնաբերված փաստաթղթերը հիմք են տալիս մանրամասն ուսումնասիրելու Բադալյանների խաղային բիզնեսի թուրքական ուղղությունը։ Առանձնապես կարևոր են BetConstruct-ի հնարավոր պայմանագրային գործընկերները, խաղային կայքերից ստացվող եկամուտները, Ֆալյալիի խմբի հետ ենթադրյալ ֆինանսական հարաբերությունները և Երևան ուղղված կրիպտոարժութային փոխանցումները։
Մեր տրամադրության տակ են այս քրեական գործով տրված ցուցմունքները, որոնք այժմ մանրամասն ուսումնասիրում ենք։ Միաժամանակ պաշտոնական հարցումների միջոցով հավաքում ենք լրացուցիչ տեղեկություններ և փաստաթղթեր՝ պարզելու ենթադրյալ ֆինանսական փոխանցումների ծագումը, վերջնական հասցեատերերին, պայմանագրային հարաբերությունները և դրանցում հայկական ընկերությունների հնարավոր դերակատարությունը։ Ուսումնասիրության արդյունքներն ու ձեռք բերված նոր ապացույցները կներկայացնենք հետագա հրապարակումներում։
Թուրքիայում քննվող քրեական գործով հրապարակված ցուցմունքները և լրագրողական հետաքննությամբ հայտնաբերված փաստաթղթերը հիմք են տալիս մանրամասն ուսումնասիրելու Բադալյանների խաղային բիզնեսի թուրքական ուղղությունը։ Առանցքային նշանակություն ունեն BetConstruct-ի հնարավոր պայմանագրային գործընկերները, խաղային կայքերից ստացվող եկամուտները, Ֆալյալիի խմբի հետ ենթադրյալ ֆինանսական հարաբերությունները և Երևան ուղղված կրիպտոարժութային փոխանցումները։ Դրանց ամբողջական պատկերը հնարավոր կլինի պարզել ֆինանսական փաստաթղթերի, փոխանցումների հասցեատերերի և ընկերությունների վերջնական շահառուների ուսումնասիրությամբ։
Բաց մի թողեք
Զինվորին հասցրել են այդ վիճակին, որ կյանքին վերջ է տվել․ ի՞նչ է եղել․ Լուսանկար
Ինչպես են փորձելու ճնշել ընդդիմությանը
Հայաստանը տարիներ շարունակ ֆինանսավորե՞լ է Ադրբեջանին