08/05/2026

EU – Armenia

Թրամփը ԵՄ-ին մինչև հուլիսի 4-ը ժամանակ է տալիս առևտրային համաձայնագիրը կյանքի կոչելու համար, հակառակ դեպքում կբախվի «շատ ավելի բարձր» մաքսատուրքերի

Հինգշաբթի երեկոյան Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենի հետ զրույցից հետո Դոնալդ Թրամփը մինչև հուլիսի 4-ը հետաձգեց Եվրամիության նկատմամբ «շատ ավելի բարձր» մաքսատուրքերի սահմանման իր սպառնալիքը: Ֆոն դեր Լեյենը բարձր գնահատեց իրականացման ուղղությամբ «լավ առաջընթացը»:

Եվրամիությունը մինչև հուլիսի 4-ը ժամանակ ունի Միացյալ Նահանգների հետ իր առևտրային համաձայնագիրը լիովին իրականացնելու համար, հակառակ դեպքում կբախվի «շատ ավելի բարձր մաքսատուրքերի», հինգշաբթի օրը հայտարարեց ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լեյենի հետ հեռախոսազրույցից հետո:

Հայտարարությունը, որը հնչում է ԵՄ-ի և ԱՄՆ-ի միջև աճող լարվածության ֆոնին, հետաձգում է Թրամփի անցյալ ուրբաթ արած սպառնալիքը, երբ նա հայտարարեց, որ ԵՄ-ում արտադրված մեքենաների մաքսատուրքերը այս շաբաթ կբարձրանան 15%-ից մինչև 25%:

«Ես համբերատար սպասում էի, որ ԵՄ-ն կատարի Շոտլանդիայի Թըրնբերիում կնքված պատմական առևտրային համաձայնագրի իր մասը, որը պատմության մեջ ամենամեծ առևտրային համաձայնագիրն է: Խոստում տրվեց, որ ԵՄ-ն կկատարի համաձայնագրի իր մասը և, համաձայնագրի համաձայն, կնվազեցնի իր մաքսատուրքերը մինչև զրո»: ԱՄՆ նախագահը գրել է սոցիալական ցանցերում։

ԱՄՆ անկախության օրվա՝ հուլիսի 4-ի մասին խոսելով՝ նա ասել է. «Ես համաձայնեցի նրան ժամանակ տալ մինչև մեր երկրի 250-ամյակը, հակառակ դեպքում, ցավոք, նրանց մաքսատուրքերը անմիջապես կբարձրանան շատ ավելի բարձր մակարդակի»։

Անցյալ ամռանը ձեռք բերված անհավասար համաձայնագրի համաձայն՝ ԵՄ-ն պարտավորվեց կրճատել ԱՄՆ ապրանքների վրա մնացած մաքսատուրքերը։ Դրա դիմաց ԱՄՆ-ն համաձայնվեց ԵՄ ապրանքների մեծ մասի վրա սահմանել 15% ամբողջական մաքսատուրք, որը կանխեց լրացուցիչ մաքսատուրքերի կուտակումը։

Եվրոպական խորհրդարանը և անդամ պետությունները ներկայումս բանակցություններ են վարում այն ​​օրենսդրության շուրջ, որը հնարավորություն կտա վերացնել մաքսատուրքերը։ Բանակցությունների փուլը ձախողվեց չորեքշաբթի երեկոյան, սակայն օրենսդիրները ողջունեցին մայիսի 19-ին հնարավոր բանաձևի ընդունման ուղղությամբ արձանագրված առաջընթացը։

Հիմնական խոչընդոտը օրենսդիրների պահանջն է՝ ներդնել երաշխիքներ այն դեպքում, եթե Թրամփը խախտի համատեղ պարտավորությունները կամ սպառնա դաշինքի տարածքային ամբողջականությանը, ինչպես նա արեց այս տարվա սկզբին, երբ սպառնաց ուժով խլել Գրենլանդիան Դանիայից։

Անդամ պետությունները նախընտրում են պահպանել սկզբնական ձևակերպումը, որը չէր ներառում որևէ երաշխիք, և հնարավորինս շուտ իրականացնել համաձայնագիրը։

Սակայն Թրամփի սպառնալիքը՝ մաքսատուրքերը 15%-ից 25% բարձրացնելու մասին, ավելի է քաջալերել համաձայնագրի քննադատներին, ովքեր կարծում են, որ ԱՄՆ նախագահը, վաղ թե ուշ, կհետ քաշվի և կպահանջի ավելի շատ զիջումներ եվրոպացիներից: Սպիտակ տունը բազմիցս քննադատել է դաշինքի թվային և բնապահպանական կանոնակարգերը և բացահայտորեն կոչ է արել դրանք վերացնել։

Իր սեփական սոցիալական ցանցերի հաղորդագրության մեջ ֆոն դեր Լեյենը վստահություն է հայտնել, որ սպասվող օրենսդրությունը կհաստատվի ժամկետից առաջ։

«Մենք լիովին հանձնառու ենք մնում դրա իրականացմանը՝ երկու կողմերից էլ: Լավ առաջընթաց է գրանցվում հուլիսի սկզբին մաքսատուրքերի նվազեցման ուղղությամբ», – ասել է նա։

Այս շաբաթվա սկզբին նա հակադարձել էր Թրամփի հանկարծակի սպառնալիքին՝ ասելով, որ «գործարքը գործարք է» և ընդգծելով, որ դաշինքը «պատրաստ է յուրաքանչյուր սցենարի»։

Ֆոն դեր Լեյենը նաև հիշեցրել է Թրամփին, որ առևտրային համաձայնագրի 15% ամբողջական սահմանաչափի համաձայն՝ ԱՄՆ-ն չի կարող միակողմանիորեն բարձրացնել մաքսատուրքերը։

Հինգշաբթի օրվա հեռախոսազրույցը, որը Թրամփը որակել է որպես «հիանալի», կարծես թե մեղմացրել է լարվածությունը՝ առայժմ։ Բրյուսելում պաշտոնյաների և դիվանագետների մեծ մասը չէր սպասում, որ 25% մաքսատուրքը կիրականանա՝ հաշվի առնելով Թրամփի սպառնալիքներ հնչեցնելու և ապա իր միտքը փոխելու փորձը։

Երկու առաջնորդները նաև քննարկել են Մերձավոր Արևելքում տիրող հակամարտությունը։

«Մենք լիովին միասնական ենք այն հարցում, որ Իրանը երբեք չի կարող միջուկային զենք ունենալ։ Մենք համաձայնեցինք, որ իր սեփական ժողովրդին սպանող ռեժիմը չի կարող վերահսկել ռումբը, որը կարող է միլիոնավոր մարդկանց սպանել», – ասաց Թրամփը։

Ֆոն դեր Լեյենը կրկնեց այս ուղերձը։ «Վերջին իրադարձությունները հստակ ցույց տվեցին, որ տարածաշրջանային կայունության և համաշխարհային անվտանգության համար ռիսկերը չափազանց մեծ են», – ասաց նա։