ԵՄ հրահանգի՝ Էկոդիզայնի կանոնակարգի (ESPR) համաձայն՝ 2026 թվականի հուլիսի 19-ից խոշոր ընկերությունները չեն կարողանա ոչնչացնել չվաճառված կամ վերադարձված հագուստն ու կոշիկը։
Փոխարենը արտադրանքը պետք է վերաօգտագործվի, փոխանցվի բարեգործությանը կամ վերամշակվի։ Նպատակն այն է, որ ապրանքներն ավելի երկար մնան շրջանառության մեջ և վաղաժամ աղբ չդառնան։
Ամեն տարի ԵՄ-ում նման ապրանքների միլիոնավոր միավորներ հայտնվում են աղբավայրերում։ Միայն Գերմանիայում 2021 թվականին ոչնչացվել է վերադարձված հագուստի մոտ 17 մլն միավոր։ Եվրոպական շրջակա միջավայրի գործակալության (EEA) տվյալներով, Եվրոպայում ամեն տարի մինչև 600 000 տոննա չկրած տեքստիլ է հայտնվում աղբավայրերում, հաղորդում է DW-ն։ Սա հանգեցնում է ռեսուրսների վատնման և հսկայական վնաս է հասցնում շրջակա միջավայրին ու կլիմային։
Ուժի մեջ մտնող կանոններն ավելի լայն ռազմավարության մաս են, որը միտված է ԵՄ-ում բազմաթիվ ապրանքներ դարձնել ավելի երկարակյաց, վերանորոգման և վերաօգտագործման համար պիտանի, և այդպիսով նվազեցնել CO₂-ի արտանետումները ողջ կենսացիկլի ընթացքում։ ESPR-ը գործում է 2024 թվականի ամառից, իսկ այժմ տեքստիլի ոչնչացման արգելքն ուժի մեջ է մտնում խոշոր ընկերությունների համար։ Միջին ձեռնարկությունների համար նախատեսված են ավելի երկար անցումային ժամկետներ՝ մինչև 2030 թվականը։
Սակայն այս արգելքը միանշանակ բացարձակ չէ։ Կանոնակարգը նախատեսում է բացառություններ, օրինակ՝ եթե արտադրանքը չի կարող վերաօգտագործվել անվտանգության նկատառումներից ելնելով, կամ եթե վերաօգտագործումը տեխնիկապես աննպատակահարմար է։
Բաց մի թողեք
Ինչպե՞ս լցնել ԵՄ գանձարանը։ Եվրոխմբի ղեկավարը հնարամիտ գաղափար ունի
Ձկնաբույծները Կառավարության մոտ ակցիա են իրականացնում. Տեսանյութ
Ռուս – թուրքական քաղաքականության մեջ ընդունված է «երբեք մի ասա երբեք» սկզբունքը