ԵՄ դիվանագիտական ծառայության վրա գործադրվող աճող ճնշումն արտացոլում է փոխված աշխարհակարգը. արտաքին քաղաքականության գծով ղեկավարն այս մասին հայտնել է աշխատակազմին:
ԵՄ դիվանագիտական ծառայության ապագայի շուրջ մղվող պայքարն ավելին է, քան պարզապես Բրյուսելում ազդեցության ոլորտների համար մղվող ներքին պայքար, քանի որ դրա արմատները գնում են դեպի գնալով ավելի թշնամական դարձող գլոբալ կարգավիճակ. այս մասին աշխատակազմին հայտնել են Կայա Կալլասը և նրա նոր աջ ձեռքը՝ Կայսա Օլոնգրենը։
«Բոլորն անընդհատ հետևում են լուրերին, և ակնհայտ է, որ միջազգային համատեքստը գնալով ավելի բարդ է դառնում, նույնը տեղի է ունենում նաև ինստիտուցիոնալ համատեքստում, և դա պատահականություն չէ», – ասել է ԵՄ արտաքին քաղաքականության գծով ղեկավարը՝ դիմելով դիվանագետներին, որոնք անցյալ հինգշաբթի հավաքվել էին EEAS-ի ճաշարանում՝ փակ հանդիպման համար։
Կալլասը պայքարում է Գերմանիայի նախաձեռնած ծրագրերի դեմ, որոնք նպատակ ունեն միաձուլել 5000 աշխատակից ունեցող Եվրոպական արտաքին գործողությունների ծառայությունը (EEAS) Եվրոպական հանձնաժողովի հետ՝ այդպիսով վերադառնալով ԵՄ ինստիտուցիոնալ այն կառուցվածքին, որը գործում էր մինչև 2011 թվականին Լիսաբոնի պայմանագրի հիման վրա դիվանագիտական ծառայության ստեղծումը։
«Արտաքին գործողությունների ծառայության մեջ ի սկզբանե ներդրված [կառուցվածքային] մարտահրավերներն այժմ կրկին ի հայտ են գալիս», – նշել է Կալլասը։
EEAS-ի նոր գլխավոր քարտուղար Կայսա Օլոնգրենը նույնպես մատնանշել է աշխարհաքաղաքականությունը (և Դոնալդ Թրամփին)՝ որպես ծառայության առջև ծառացած անորոշության հիմնական պատճառներ։
EEAS-ը ստեղծվել է մի ժամանակաշրջանում, երբ բազմակողմանիությունը գործում էր գրեթե կատարելապես, իսկ անդրատլանտյան հարաբերությունները՝ ամուր, ասել է Օլոնգրենը աշխատակազմին։ «Այդ ամենն արմատապես փոխվել է։ Այժմ մենք գտնվում ենք մի իրավիճակում, երբ շատ առումներով հարձակման ենք ենթարկվում», – ասել է Նիդերլանդների պաշտպանության նախկին նախարարը։
Կալլասը կասեցնում է EEAS-ը լուծարելու գերմանական ծրագիրը
Աշխատակիցներից մեկը նշել է, որ «մոտիվացիան նվազեցնող» ազդեցություն է ունեցել ծառայության հնարավոր վերացման մասին լրատվամիջոցների հաղորդագրություններից տեղեկանալը։
Կալլասը պատասխանել է, որ ԵՄ գործողությունների իրական խոչընդոտը ոչ թե EEAS-ն է, այլ յուրաքանչյուր ազգային մայրաքաղաքի համաձայնությունը ստանալու պահանջը։
Նա պատմել է, որ երբեմն ակնկալում էր կիրակի օրը հանգստանալ, սակայն ստիպված էր լինում զանգահարել արտաքին գործերի նախարարներին՝ քաղաքական դիրքորոշումները համակարգելու համար։
Կալլասը և Օլոնգրենը հայտնել են, որ մտադիր են ազգային կառավարություններին համոզել, որ EEAS-ի և ամբողջ աշխարհում գործող դրա 145 դիվանագիտական ներկայացուցչությունների վրա հենվելն ավելի արդյունավետ է, քան տարբեր չափերի և պատմություն ունեցող 27 արտաքին գործերի ծառայությունների վրա ապավինելը։ Օլոնգրենն արդեն սկսել է այցելել ԵՄ մայրաքաղաքներ՝ այս տեսակետը ներկայացնելու նպատակով։
Կալլասը նշել է, որ Իռլանդիայում կայացած վերջին հանդիպման ժամանակ արտաքին գործերի նախարարները «իսկապես ընդգծել են արտաքին քաղաքականության ղեկավարումը պահպանելու անհրաժեշտությունը» և պնդել, որ «ներկայիս ինստիտուցիոնալ կառուցվածքն արդյունավետ է գործում»։
Նա նաև փորձել է EEAS-ի լուծարման օգտին բերվող փաստարկներից մեկը՝ ԵՄ հաջորդ բյուջեի շուրջ բանակցությունների հետ կապված ճնշումը, վերածել այն պահպանելու հիմնավորման։
«Անդամ պետություններն իրականում ցանկանում են՝ հաշվի առնելով բյուջետային մեծ ծանրաբեռնվածությունը, որպեսզի գործառույթների կրկնօրինակում չլինի», – ասել է Կալլասը։
«Մենք չենք եղել նրանք, ովքեր ստեղծել են կրկնվող կառույցներ», – հավելել է նա՝ ակնարկելով ֆոն դեր Լայենին։
Համատեղ փաստաթղթում Փարիզն ու Բեռլինը կոչ են արել ԵՄ ղեկավարներին քննարկել EEAS-ի ապագան մինչև տարեվերջ կայանալիք գագաթնաժողովում։
«Ես շ Կալլասն ասել է, որ զարմացած է՝ տեսնելով, թե ինչպես են վարչապետերը «շատ հաճախ անտեղյակ լինում արտաքին գործերի նախարարների գործունեությունից, ուստի ամեն ինչ սկսում են զրոյից»։
«Իմ նպատակն է թեթևացնել նրանց բեռը», — ասել է նա։
Բաց մի թողեք
ԵՄ վերահսկիչ մարմինը հետաքննում է ֆոն դեր Լայենի կողմից արհեստական բանականության (ԱԲ) գծով հատուկ ներկայացուցչի նշանակումը
Գերմանիայի ծայրահեղ աջերի՝ իշխանության հասնելու նոր ուղին. չմեղմել դիրքորոշումը, այլ մնալ արմատական
ԵՄ հանձնաժողովը շտապում է համընթաց քայլել Մոլդովայի անդամակցության գործընթացին